v2.0.9783.3270
Fizyka dla każdego
Statyka i właściwości materii · 1 min czytania

Moment siły i równowaga belki: sama suma sił nie wystarcza

Dwie równe przeciwne siły mogą nie przesuwać przedmiotu, a mimo to go obracać. Dlatego przy belce, drzwiach lub dźwigni sprawdzamy nie tylko sumę sił, lecz także ich momenty.

Opublikowano: 13.10.2026 · Ostatnio zmieniany: 14.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Dwie równe przeciwne siły mogą nie przesuwać przedmiotu, a mimo to go obracać. Dlatego przy belce, drzwiach lub dźwigni sprawdzamy nie tylko sumę sił, lecz także ich momenty.

Potrzebne wiadomości: Siły, wektory, długość ramienia i sinus.

Liczy się odległość od linii działania

Wartość momentu względem wybranego punktu wynosi M=rF\sin\alpha=Fd, gdzie d jest prostopadłą odległością punktu od linii działania siły. Nie zawsze jest to cała długość narzędzia. Jednostkę momentu zapisujemy N·m; mimo zgodnego wymiaru nie nazywamy momentu energią.

Dla płaskiego układu sił równowaga sztywnego ciała wymaga zerowej sumy składowych sił oraz zerowej sumy momentów. Wybieramy znak, np. dodatni dla obrotu przeciwnego wskazówkom zegara. Moment siły przyłożonej w punkcie, względem którego liczymy, jest zerowy.

Przykład z belką

Jednorodna pozioma belka długości 3 m i ciężarze 60 N ma podpory na końcach. Dodatkowe 30 N działa w dół w odległości 1 m od lewej podpory. Moment względem lewej strony daje 3R_B-60\cdot1{,}5-30\cdot1=0, więc prawa podpora działa siłą 40 N. Z sumy pionowych sił lewa daje 50 N.

Oba wyniki są dodatnie, zatem zwykłe podpory mogą je zrealizować jako docisk. Ujemna reakcja oznaczałaby, że założona podpora musiałaby ciągnąć belkę, czego swobodny kontakt nie robi. Model sztywnej belki nie ocenia ugięcia, wytrzymałości ani bezpieczeństwa rzeczywistej konstrukcji; opisuje jedynie zadany bilans zewnętrznych sił.

Zadania do tego tematu

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Teoria Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.