v2.0.9794.34739
Fizyka dla każdego
Drgania i Fale mechaniczne, sprężystość, ruch harmoniczny · 1 min czytania

Ruch harmoniczny, definicje, ciało na sprężynie

Opublikowano: 30.11.2010 · Ostatnio zmieniany: 16.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(2 głosy) . Średnia ocena: 2.50 z 5.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Ruch harmoniczny, definicje

1. Ruch w którym siła wprawiająca ciało w ruch jest proporcjonalna do wychylenia i ma zwrot przeciwny do wychylenia

\overrightarrow{F} = - k\overrightarrow{x}

k - współczynnik charakteryzujący oscylator

x - wychylenie z położenia równowagi

2. Ruch, w którym wychylenia z położenia równowagi zmieniają się zgodnie ze zmianą funkcji sinus, czyli są sinusoidalnie zmienne

x(t) = Asin(ωt + φ)

\omega = \frac {2\pi}{T}

A - amplituda

ω - częstość kołowa

φ — faza początkowa, czyli argument funkcji sinus w chwili t = 0. Wyznacza początkowe wychylenie i zwrot prędkości. Nie jest kątem fizycznego wychylenia wahadła: x(0)=A\sin\phi, v(0)=A\omega\cos\phi.

Równania ruchu oscylatora harmonicznego

  • oznaczenia :

x - wychylenie ze stanu równowagu ( położenia zero )
A - amplituda drgań ( maksymalne wychylenie )
T - okres, jednostka [s]
f - częstotliwość drgań, jednostka [Hz]
φ - przesunięcie fazowe

  • związki :

\omega={{\alpha}\over{t}}={{2\pi}\over{T}}={2{\pi}f}

Tutaj α oznacza przyrost fazy w czasie t, wyrażony w radianach. Nie jest to pełna faza ωt + φ, gdy faza początkowa φ jest niezerowa.

Częstość kołową ω zapisujemy w rad/s, a częstotliwość f w Hz. Łączy je \omega=2\pi f. Radian jest bezwymiarowy, więc wymiar obu wielkości to s⁻¹, ale zapis rad/s przypomina, że chodzi o przyrost fazy, nie liczbę pełnych drgań na sekundę.

  • położenie (przemieszczenie)

x = Asin(ωt + φ)

  • prędkość

V = Vmaxcos(ωt + φ)

Vmax = ωA

  • prędkość ( skąd to się bierze  ;)

Prędosć jest pochodną położenia po czasie , więc :
V = {{dx}\over{dt}} = {{d}\over{dt}}(A \sin(\omega t + \phi))=Acos(\omega t + \phi)\omega = (A{\omega})cos(\omega t + \phi)

  • przyspieszenie (zwrot siły wypadkowej)

a = − amaxsin(ωt + φ)

amax = ω2A

Związki dla ciężarka drgającego na sprężynie

k = m \omega ^2 => \omega = \sqrt{\frac{k}{m}}

F = − mω2Asin(ωt + φ)

T = 2\pi \sqrt{\frac{m}{k}}

Siła, prędkość, przyspieszenie w ruchu harmonicznym

F=-m\omega^2A\sin(\omega t+\phi)=-kx

ωt + φ to tzw. faza

F = − kx

a=-\omega^2x,\qquad F=ma=-m\omega^2x,\qquad k=m\omega^2

Opis zmian siły, prędkości, przyspieszenia

x = Asin(ωt + φ)

V = ωAcos(ωt + φ)

a = − ω2Asin(ωt + φ)

W tabeli przyjmujemy φ = 0, A > 0 i x=A\sin(\omega t). Znak oznacza zwrot na wybranej osi; F jest siłą wypadkową.

Położenie, siła, prędkość i przyspieszenie w kolejnych ćwiartkach okresu
czasxFva
000+\omega A0
T/4+A-m\omega^2 A0-\omega^2 A
T/200-\omega A0
3T/4-A+m\omega^2 A0+\omega^2 A
T00+\omega A0

Zobacz także: OpenStax — ruch harmoniczny.

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Teoria Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.