v2.0.9817.20094
Fizyka dla każdego
Obrót przestrzenny i precesja żyroskopu · 1 min czytania

Rotor zwalnia: kąt precesji jest całką, nie stałą częstością razy czas

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W quasiustalonym modelu powolnej precesji K = Mgl/Is = 196,2 s⁻². Spin maleje według ωs(t) = 300 rad/s − (1,00 rad/s²)t przez 20,0 s. Zakładamy zmianę dostatecznie powolną, aby chwilowo używać Ω(t) = K/ωs(t), przy prawie stałym nachyleniu. Oblicz początkową i końcową Ω oraz całkowity kąt. Porównaj z Ω(0) · 20,0 s. Czy rosnąca precesja oznacza wzrost energii spinu?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Całka z 1/(a−bt) zawiera logarytm. Jego argument zapisz jako bezwymiarowy iloraz dwóch prędkości.

Rozwiązanie

Dwa odczyty

Ω(0) = 196,2/300 = 0,654 rad/s. Po 20 s spin wynosi 280 rad/s, więc Ω(20) ≈ 0,700714 rad/s. Obrót własny zwalnia, a kierunek osi precesuje szybciej.

Całka po czasie

Dla β = 1,00 rad/s²:

\Delta\varphi=\int_0^{20\,\mathrm s}\frac{K}{\omega_s(0)-\beta t}\,dt=\frac{K}{\beta}\ln\frac{\omega_s(0)}{\omega_s(20\,\mathrm s)}=196{,}2\ln\frac{300}{280}\approx13{,}5364\ \mathrm{rad}.

Iloczyn początkowej Ω i czasu daje 13,0800 rad. Zaniża kąt o 0,4564 rad, około 3,37% wartości całki. Wynik leży między 20Ω(0) = 13,08 i 20Ω(20) ≈ 14,0143 rad, zgodnie z monotonicznym wzrostem Ω.

Energia i zakres modelu

Energia spinu Isωs²/2 maleje. Wzrost Ω nie oznacza tworzenia energii; model zawiera proces spowalniający obrót własny i wymaga bilansu strat. Quasiustaloność przyjęto jawnie. Względna zmiana spinu w jednym lokalnym obiegu precesji ma skalę 2πβ/K ≈ 0,0320, około 3,2%. Rozdzielenie czasów jest rozsądne jako przybliżenie.

Nie przedłużamy tego równania do zaniku spinu: powolna precesja i quasiustaloność tracą wtedy podstawy. Do przewidzenia ruchu w tym zakresie potrzebne są pełne równania oraz opis strat, a nie rozbieżny wynik uproszczonego wzoru.

Powiązana teoria

Pracownia z danymi: bezwładność żyroskopu, reszty i spowalnianie spinu

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.