v2.0.9818.20647
Fizyka dla każdego
Rozszerzalność, więzy i naprężenia cieplne · 1 min czytania

Przed kontaktem, dokładnie na progu i po zamknięciu szczeliny

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Pręt o L = 1,20 m, A = 80 mm², E = 150 GPa i α = 20·10⁻⁶ K⁻¹ ma przy prawym końcu szczelinę g = 0,480 mm do sztywnej przeszkody. Lewy koniec jest stały; pręt nie jest połączony z prawą przeszkodą. Początkowo nie ma naprężenia. Wyznacz próg kontaktu oraz rzeczywiste przesunięcie, pozostałą szczelinę i naprężenie dla przyrostów temperatury +10 K, +20 K i +35 K. Czy już w chwili zetknięcia pojawia się skończony skok siły?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Dla każdego ΔT najpierw porównaj αLΔT z g. W chwili pierwszego zetknięcia sprężyste skrócenie jest zerowe.

Rozwiązanie

Próg wyznaczamy ze swobodnej długości

Przyrost swobodny na kelwin wynosi αL = 0,0240 mm/K, więc ΔTk = 0,480/0,0240 = 20,0 K. Sztywność osiowa kp = 150·10⁹ · 80·10⁻⁶/1,20 = 10 MN/m.

ΔTδcxPozostała szczelinaσ
10 K0,240 mm0,240 mm0,240 mm0 MPa
20 K0,480 mm0,480 mm0 mm0 MPa
35 K0,840 mm0,480 mm0 mm−45 MPa

Siła w trzecim stanie

N=k_p(x-\delta_c)=10\cdot10^6\,(0{,}000480-0{,}000840)\,\mathrm N=-3600\,\mathrm N.

Podzielenie przez A = 80·10⁻⁶ m² daje −45 MPa. W chwili zetknięcia przy 20 K mamy x − δc = 0, więc siła wynosi zero. Nie występuje skok siły; zmienia się nachylenie zależności N(ΔT). Każdy kolejny kelwin zwiększa wartość nacisku o EAα = 240 N/K. Od 20 do 35 K przybywa 15 · 240 N = 3600 N, zgodnie z obliczeniem.

Pręt przed kontaktem ze sztywną przeszkodą, w chwili zamknięcia szczeliny i po dalszym ogrzaniu. Przed kontaktem koniec przemieszcza się swobodnie, na progu siła nadal wynosi zero, po progu pojawia się ściskanie.
Szczelina g jest mierzona w temperaturze odniesienia. Przeszkoda może naciskać, ale nie przyciąga pręta. Zablokowanie ruchu następuje dopiero po zamknięciu szczeliny; rysunek nie przedstawia rzeczywistych proporcji. Powiększ rysunek.

Powiązana teoria

Szczelina dylatacyjna: próg kontaktu i początek ściskania

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.