v2.0.9783.3270
Fizyka dla każdego
Pracownia: pomiar, doświadczenia i wnioskowanie · 1 min czytania

Pracownia: tarcie, zderzenia i obrót bez zgadywania wyniku

Doświadczenie ma rozróżniać przewidywania, a nie tylko potwierdzać oczekiwaną liczbę. Przy tarciu trzeba uchwycić chwilę ruszenia, przy zderzeniu zmierzyć ruch obu ciał, a przy obrocie określić badaną oś.

Opublikowano: 13.10.2026 · Ostatnio zmieniany: 14.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Doświadczenie ma rozróżniać przewidywania, a nie tylko potwierdzać oczekiwaną liczbę. Przy tarciu trzeba uchwycić chwilę ruszenia, przy zderzeniu zmierzyć ruch obu ciał, a przy obrocie określić badaną oś.

Potrzebne wiadomości: Zasady dynamiki, pęd, moment pędu i wykres.

Tarcie i ruch po okręgu

Lekki klocek ciągnij poziomo siłomierzem po tej samej powierzchni, zwiększając siłę powoli. Odczytaj największą wartość tuż przed ruszeniem. Osobno zmierz siłę podczas powolnego ruchu jednostajnego. Powtórz z zabezpieczonym niewielkim obciążeniem. Porównaj graniczne tarcie z N=mg; nie utożsamiaj każdego statycznego odczytu z maksymalną siłą tarcia.

Związek siły dośrodkowej z m, v i r bada się na zabezpieczonym szkolnym stanowisku, osobno zmieniając jedną wielkość. Przy stałych m,r podwojenie v przewiduje czterokrotną siłę. Nie kręcimy odważnikami na luźnej nici nad głowami; nauczyciel ogranicza energię i osłania obszar ruchu.

Pęd i moment pędu

Na poziomym krótkim torze nagraj łagodne zderzenie lekkich wózków, także takie, w którym łączą się rzepami. Zmierz masy i prędkości przed oraz po; porównaj sumę pędów ze znakiem, a osobno energię kinetyczną. Działanie oporów podczas długiego nagrania może zakłócić bilans.

Do obrotu użyj pod nadzorem zamocowanego, osłoniętego modelu obrotowego o małej energii. Przesunięcie obciążeń bliżej osi przy małym momencie zewnętrznym zwiększa prędkość. Dla porównania I zastosuj ten sam moment napędzający do różnych rozkładów masy i porównaj α. Nie wnioskuj o zachowaniu energii tylko z zachowania momentu pędu. Zapisz warunki, odczyty, niepewności i kierunki; dane w zadaniach poniżej są syntetyczne.

Zadania do tego tematu

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Teoria Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.