v2.0.9818.1161
Fizyka dla każdego
Układy oddzielonych soczewek: obrazowanie, lunety i pomiar · 1 min czytania

Czy trzy ustawienia opisują tę samą soczewkę?

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W modelowym zestawie trzech ustawień podano odległości r do dawnego obrazu i q do nowego: (30 mm, 37,5 mm), (60 mm, 100 mm) oraz (90 mm, 180 mm). Na potrzeby sprawdzenia zgodności traktuj te liczby jako dokładne. Czy wszystkie pary odpowiadają tej samej cienkiej soczewce? Jeśli dwie pierwsze są poprawne, przewidź q dla r = 90 mm. Wyjaśnij, co należałoby sprawdzić, gdyby były to odczyty rzeczywiste.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Każda para daje osobne 1/f₂ = 1/q − 1/r. Najpierw porównaj zdolności, zanim zaczniesz uśredniać ogniskowe.

Rozwiązanie

Dwie pary dają zgodny wynik

Przeliczamy milimetry na metry. Pierwsza para daje Φ₂ = 1/0,0375 − 1/0,030 = 26,6667 − 33,3333 = −6,6667 m⁻¹. Druga: 1/0,100 − 1/0,060 = 10 − 16,6667 = −6,6667 m⁻¹. W obu przypadkach dokładnie f₂ = −15 cm.

Trzeci zapis nie pasuje do tych założeń

Dla trzeciej pary Φ₂ = 1/0,180 − 1/0,090 = −5,5556 m⁻¹, czyli f₂ = −18 cm. Przy dokładnych danych nie ma jednej ogniskowej zgodnej ze wszystkimi trzema ustawieniami. Nie naprawiamy tej sprzeczności samym uśrednieniem.

Przewidywanie dla poprawnego ustawienia

\frac1q=\frac1{0{,}090\ \mathrm m}-\frac1{0{,}150\ \mathrm m}=\frac{40}{9}\ \mathrm{m}^{-1},\qquad q=0{,}225\ \mathrm m=225\ \mathrm{mm}.

Spodziewamy się 225 mm, o 45 mm więcej niż zapisano. W prawdziwym doświadczeniu porównalibyśmy rozbieżność z niepewnościami, powtórzyli ocenę ostrości i sprawdzili współrzędne, współosiowość, aperturę oraz stałość barwy. Niezgodność nie dowodzi sama z siebie, który odczyt jest zły ani jaka wada soczewki dominuje; wskazuje potrzebę kontroli modelu i danych.

Powiązana teoria

Pomiar soczewki rozpraszającej: przesunięcie obrazu i niepewność

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.