v2.0.9803.5862
Fizyka dla każdego
Właściwości materii i płyny · 2 min czytania

Manometr — zadanie: które ciśnienie jest większe?

Opublikowano: 13.10.2026 · Ostatnio zmieniany: 25.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

U-rurka zawiera ciecz o gęstości 800 kg/m³. Jedno ramię połączono ze zbiornikiem gazu, drugie otwarto do atmosfery. Poziom cieczy od strony zbiornika jest o 25 cm niższy. Oblicz ciśnienie gazu, jeżeli ciśnienie atmosferyczne wynosi 100 kPa. Przyjmij g = 10 m/s² i pomiń ciężar gazu.

Dalsze części: b) Po zmianie warunków powierzchnia od strony gazu jest o 15 cm wyższa niż po stronie atmosfery. Wyznacz nowe ciśnienie gazu i znak jego nadciśnienia. c) W innym pomiarze od początkowo równych poziomów powierzchnia w jednym ramieniu opadła o 5 cm, a w drugim wzrosła o 5 cm. Jaka jest różnica ciśnień? Gęstość i g pozostają takie same; pomijamy efekty kapilarne.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Zaznacz dwa punkty na wspólnym poziomie w tej samej cieczy. Idąc w dół, dodajesz ρgΔh; idąc w górę, odejmujesz. W ostatniej części potrzebna jest różnica końcowych wysokości, nie ruch tylko jednego poziomu.

Rozwiązanie

1. Z rysunku wybieramy znak

Gaz dociska ciecz niżej niż atmosfera po drugiej stronie. Oczekujemy zatem pgazu > patm. Wybieramy poziom niższej powierzchni: po stronie gazu ciśnienie wynosi pgazu, po stronie otwartej dochodzi ciężar słupa 25 cm. Ponieważ punkty należą do połączonej cieczy w spoczynku, ciśnienia na tym poziomie są równe.

U-rurka: powierzchnia cieczy po stronie gazu leży o 25 cm niżej niż po stronie atmosfery. Punkty A i B na wspólnej wysokości w połączonej cieczy mają jednakowe ciśnienie.
Gaz o większym ciśnieniu obniża powierzchnię w swoim ramieniu. Różnicę wysokości mierzymy pionowo; nie jest nią długość zakrzywionej rurki. Kliknij rysunek, aby go powiększyć.

2. Liczymy różnicę, potem ciśnienie gazu

25 cm to 0,25 m. Nie używamy długości rurki ani głębokości jej dolnego zakola.

p_{\mathrm{gazu}}-p_{\mathrm{atm}}=800\cdot10\cdot0{,}25=2000\ \mathrm{Pa}=2\ \mathrm{kPa}.

Odpowiedź: ciśnienie gazu wynosi 102 kPa, a nadciśnienie +2 kPa. Wynik ma oczekiwany znak. Sama liczba 2 kPa jest różnicą, nie ciśnieniem bezwzględnym gazu.

3. Poziom gazowy wyżej: mniejsze ciśnienie

Teraz atmosfera utrzymuje słup wyższy po stronie gazu. Od powierzchni gazowej schodzimy o 0,15 m do poziomu powierzchni otwartej. Mamy pgazu + ρg · 0,15 = patm. Różnica wynosi 1200 Pa = 1,2 kPa, ale trzeba ją odjąć.

Nowe ciśnienie gazu: 98,8 kPa; nadciśnienie: −1,2 kPa. Ujemne nadciśnienie oznacza ciśnienie niższe od atmosferycznego, nie ujemne ciśnienie bezwzględne.

4. Dwa ruchy składają się na jedną różnicę

Powierzchnie oddaliły się pionowo o 5 + 5 = 10 cm. Różnica ciśnień ma więc wartość 800 · 10 · 0,10 = 800 Pa = 0,8 kPa. Użycie tylko 5 cm dałoby wynik dwukrotnie za mały. Większe ciśnienie działa po stronie niższej powierzchni; bez nazwania tej strony nie nadajemy różnicy konkretnego znaku.

Jedna reguła na oba ustawienia

W zapisie z wysokością z skierowaną w górę w tej samej nieruchomej cieczy mamy p+ρgz=const. Dla powierzchni gazowej i atmosferycznej dostajemy pgazu−patm=ρg(zatm−zgazu). Przy powierzchni gazowej 15 cm wyżej nawias jest ujemny. Przy dwóch przesunięciach o 5 cm liczymy różnicę końcowych współrzędnych: +5−(−5)=10 cm. W ten sposób znak i pełna wysokość wynikają z jednego rysunku, a nie z zapamiętania osobnych reguł dla każdego ramienia.

Po stronie gazu powierzchnia jest 15 cm wyżej: gaz ma 98,8 kPa, atmosfera 100 kPa. W drugim schemacie ruchy poziomów minus 5 i plus 5 cm dają różnicę 10 cm, czyli 0,8 kPa.
Odcinki wysokości odczytujemy pionowo. W prawym schemacie nie przypisano stron gazowi ani atmosferze, więc ustalamy tylko wartość różnicy. Kliknij rysunek, aby go powiększyć.

Powiązana teoria

Ciśnienie hydrostatyczne i odczyt manometru

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.