Koralik na obracanej prowadnicy: stała ruchu i praca silnika
Koralik m = 0,100 kg ślizga się bez tarcia po poziomej prowadnicy obracanej ze stałą Ω = 2,00 rad/s. Na starcie r₀ = 0,200 m i ṙ₀ = 0. Korzystając z równania r̈ = Ω²r, znajdź r i ṙ w chwili t = (ln 2)/Ω. Oblicz wtedy stałą ℰ, energię kinetyczną w laboratorium, pracę przekazaną przez silnik od startu oraz chwilową moc napędu działającego na koralik.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Warunki początkowe spełnia r = r₀ cosh(Ωt). Dla argumentu ln 2 mamy cosh = 5/4 i sinh = 3/4. Energia zredukowana zawiera minus, laboratoryjna plus.
Rozwiązanie
1. Ruch promieniowy
Funkcja r = r₀ cosh(Ωt) spełnia r̈ = Ω²r, r(0) = r₀ i ṙ(0) = 0. Jej pochodna to ṙ = r₀Ω sinh(Ωt). Dla t = ln 2/2 ≈ 0,346574 s:
r=0{,}200\cdot\tfrac54=0{,}250\,\mathrm m,\qquad \dot r=0{,}200\cdot2{,}00\cdot\tfrac34=0{,}300\,\mathrm{m/s}.
2. Dwie energie
Stała ℰ = m(ṙ² − Ω²r²)/2 = 0,0500(0,0900 − 0,2500) = −0,00800 J. Na starcie ma tę samą wartość −mΩ²r₀²/2.
Energia laboratoryjna wynosi natomiast Elab = 0,0500(0,0900 + 0,2500) = 0,0170 J. Początkowo Elab(0) = 0,00800 J: koralik już wtedy poruszał się stycznie wraz z prowadnicą. Stąd praca silnika przekazana koralikowi wynosi 0,0170 − 0,00800 = 0,00900 J.
3. Moment i chwilowa moc
Moment pędu wzrasta od mΩr₀² = 0,00800 do mΩr² = 0,01250 kg·m²/s. Nie jest zachowany, bo prowadnica działa siłą styczną. W rozpatrywanej chwili:
M=2m\Omega r\dot r=0{,}0300\,\mathrm{N\,m},\qquad P=M\Omega=0{,}0600\,\mathrm W.
Praca 0,00900 J nie jest równa końcowej mocy pomnożonej przez cały czas, ponieważ moc zmieniała się podczas ruchu. Stała ℰ nie świadczy o izolacji energetycznej koralika.
Powiązana teoria
Współrzędne cykliczne i energia: co naprawdę jest zachowane?
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto