v2.0.9817.20094
Fizyka dla każdego
Mechanika Lagrange’a: współrzędne, więzy i prawa zachowania · 1 min czytania

Moment pędu pozwala obliczyć prędkość, ale nie gwarantuje dostępności promienia

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Swobodny punkt materialny o masie m = 0,200 kg porusza się bez sił w płaszczyźnie. W pewnej chwili r = 0,400 m, ṙ = −0,100 m/s i φ̇ = 3,00 rad/s względem ustalonego początku. Oblicz moment pędu ℓ i energię. Jaką prędkość kątową miałby przy r = 0,200 m, gdyby tam dotarł? Sprawdź, czy taki promień jest osiągalny, i znajdź najmniejsze r.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

U = 0. Składnik ℓ²/(2mr²) nie może przekroczyć całej energii. Najmniejsza odległość pojawia się, gdy prędkość promieniowa staje się zerowa.

Rozwiązanie

1. Dwie zachowane wielkości

\ell=mr^2\dot\varphi=0{,}200\cdot0{,}400^2\cdot3{,}00=0{,}0960\,\mathrm{kg\,m^2/s}.

Prędkość styczna wynosi rφ̇ = 1,20 m/s. Energia to E = m(ṙ² + r²φ̇²)/2 = 0,100(0,0100 + 1,4400) = 0,1450 J.

2. Hipotetyczna prędkość przy połowie promienia

Z samego zachowania momentu pędu wynika φ̇ = ℓ/(mr²). Dla 0,200 m byłoby to 12,0 rad/s, a prędkość styczna 2,40 m/s. Jej energia kinetyczna wyniosłaby jednak 0,576 J — więcej niż cała dostępna energia 0,145 J.

Równanie promieniowe energii wymagałoby ujemnego m ṙ²/2. Taki punkt toru jest niemożliwy. Podwojenie prędkości stycznej nie jest tu rzeczywistą prognozą, tylko warunkowym obliczeniem obalonym przez drugi warunek.

3. Najmniejsza odległość

E=\frac{\ell^2}{2mr_{\min}^2}\quad\Longrightarrow\quad r_{\min}=\frac{|\ell|}{\sqrt{2mE}}\approx0{,}398618\,\mathrm m.

Cząstka początkowo zbliża się do początku, bo ṙ < 0, osiąga tę odległość, a następnie się oddala. Jej tor w układzie kartezjańskim jest prostą; zmienność r i φ wynika z opisu tej prostej we współrzędnych biegunowych, nie z działania ukrytej siły.

Powiązana teoria

Współrzędne cykliczne i energia: co naprawdę jest zachowane?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.