Nieznane nachylenie a masa z prędkości radialnych
Dla podwójnego układu o kołowych orbitach pomiar wyznaczył (M₁+M₂)sin³i=2,0 jednostki masy. Z niezależnej obserwacji wiadomo, że i=30°. Wyznacz rzeczywistą sumę mas. Przyjmij sin30°=0,5.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Czynnik geometryczny trzeba podnieść do trzeciej potęgi.
Rozwiązanie
Odzyskujemy wielkość sprzed projekcji
Pomiar podał iloczyn sumy mas i sin³i. Niezależnie znany kąt pozwala podzielić przez ten czynnik. Trzecia potęga jest istotna: dzielenie tylko przez sin i dałoby inny i błędny wynik.
Mamy \sin^3i=0{,}125, więc M_1+M_2=2{,}0/0{,}125=16 jednostek masy. Wartość 2,0 byłaby dolnym ograniczeniem przy nieznanym nachyleniu, a nie automatycznie prawdziwą sumą. Potęga trzecia wynika z zależności masy od sześcianu skali orbitalnej wywnioskowanej z prędkości.
Granica przy widoku z boku
Dla i = 90° byłoby sin³i = 1 i suma wyniosłaby 2. Dla każdego mniejszego dodatniego kąta rzeczywista suma jest większa. Wynik 16 spełnia to oczekiwanie.
Dlaczego nie dzielimy tylko przez sinus?
Amplituda radialna mierzy rzut prędkości. Odzyskanie prędkości wymaga dzielenia przez sin i. Przy znanym okresie promień orbity rośnie o ten sam czynnik, a masa zależy od trzeciej potęgi tej skali. Stąd właśnie sin³i w podanym iloczynie.
\sin^3 30^\circ=(0{,}5)^3=0{,}125=\frac18,\qquad M_1+M_2=\frac{2{,}0}{1/8}=16.
Podstawienie kontrolne daje 16·0,125 = 2,0 jednostki masy, zgodnie z pomiarem. Dla i = 90° dostalibyśmy 2 jednostki; dla i = 60° około 3,08. Mniejszy kąt oznacza większą poprawkę, bo obserwujemy mniejszą część prędkości.
Rosnąca bez ograniczeń krzywa przy i zmierzającym do zera nie dowodzi istnienia nieskończonych mas. Pokazuje, jak mało sama niezerowa projekcja mówi o masie bez geometrii. Przy dokładnie zerowym i skończony kołowy układ miałby zerowe amplitudy radialne, więc nie odtworzyłby podanego niezerowego iloczynu.
Powiązana teoria
Gwiazdy podwójne: środek masy i ważenie odległych układów
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto