v2.0.9803.5862
Fizyka dla każdego
Astronomia: wnioskowanie z obserwacji · 1 min czytania

Stosunek mas z dwóch amplitud prędkości radialnych

Opublikowano: 13.10.2026 · Ostatnio zmieniany: 25.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W kołowym układzie podwójnym amplitudy prędkości radialnych wynoszą K₁=30 km/s i K₂=90 km/s. Oba składniki obiegają wspólny środek masy w tej samej płaszczyźnie. Wyznacz M₁/M₂ i wskaż masywniejszy składnik.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Wspólny okres i nachylenie sprawiają, że iloraz amplitud jest ilorazem promieni orbit.

Rozwiązanie

Wspólna projekcja skraca się

Amplitudy zawierają ten sam czynnik sin i, a oba składniki mają wspólny okres. Ich stosunek odzwierciedla stosunek promieni orbit, odwrotny do stosunku mas.

Otrzymujemy M_1/M_2=K_2/K_1=3. Masywniejszy jest składnik 1, o mniejszej amplitudzie. Sam iloraz nie ustala sumy mas ani nachylenia orbity. Do tego potrzebne byłyby dalsze dane.

Mniejsza amplituda nie oznacza słabszej grawitacji

Siły wzajemne mają równe wartości. Masywniejszy składnik ma mniejsze przyspieszenie i mniejszą orbitę, więc przy wspólnym okresie porusza się wolniej. To wyjaśnia kierunek stosunku 3.

Wyprowadzenie z ruchu po okręgu

Obie gwiazdy obiegają środek masy z tą samą prędkością kątową ω. Zatem K₁ = ωr₁ sin i i K₂ = ωr₂ sin i. W ich ilorazie skracają się wspólne ω oraz sin i. Dane niezerowe amplitudy wykluczają tu dokładny widok z góry.

\frac{M_1}{M_2}=\frac{r_2}{r_1}=\frac{K_2}{K_1}=\frac{90\ \mathrm{km/s}}{30\ \mathrm{km/s}}=3.

Wspólna skala pionowa pokazuje stosunek amplitud 1:3. Prędkość stała całego układu została odjęta; krzywe nie są rysunkiem torów.
Wspólna skala pionowa pokazuje stosunek amplitud 1:3. Prędkość stała całego układu została odjęta; krzywe nie są rysunkiem torów.

Krzywe na rysunku mają przeciwne fazy: kiedy jedna gwiazda oddala się względem środka masy, druga się zbliża. Pokazane 30 i 90 km/s to amplitudy, nie dowolne pojedyncze pomiary. Stała prędkość całego układu przesunęłaby obie krzywe pionowo.

Przy znanej dodatkowo sumie 8 jednostek masy otrzymalibyśmy M₂ = 2 i M₁ = 6 jednostek. Bez takiej informacji równie dobrze pasowałyby 3 i 1 albo 30 i 10. Dane ustalają proporcję, a nie skalę mas.

Powiązana teoria

Gwiazdy podwójne: środek masy i ważenie odległych układów

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.