v2.0.9817.33678
Fizyka dla każdego
Termoelektryczność: termopara, generator i chłodzenie Peltiera · 1 min czytania

Dobór odbiornika: duże napięcie nie musi dawać dużej mocy

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Model generatora ma α = 0,040 V/K i R = 3,00 Ω. Temperatury jego powierzchni są utrzymywane na 350 K i 300 K, niezależnie od obciążenia. Oblicz I, U i P dla Rₗ = 1,00 Ω, 3,00 Ω oraz 9,00 Ω. Wyznacz największą moc i sprawdź oba przypadki graniczne: odbiornik odłączony i idealne zwarcie. Wszystkie parametry są modelowe i stałe; nie jest to instrukcja zwierania fizycznego modułu.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Najpierw oblicz tę samą SEM dla wszystkich trzech obciążeń. Potem użyj I = E/(R + Rₗ), U = IRₗ oraz P = I²Rₗ. Odróżnij maksymalny prąd od maksymalnej mocy odbiornika.

Rozwiązanie

1. Obliczamy SEM

ΔT = 50 K, zatem E = 0,040 V/K · 50 K = 2,00 V. W założeniach zadania chłodzenie i grzanie utrzymują te temperatury po każdej zmianie obciążenia.

2. Porównujemy odbiorniki

Wyniki dla stałej SEM 2,00 V i oporu wewnętrznego 3,00 Ω
Rₗ (Ω)I (A)U (V)P (W)
1,000,5000,5000,250
3,001/31,001/3
9,001/61,500,250

Na przykład dla 9 Ω prąd wynosi 2/(3 + 9) A = 1/6 A. Napięcie 1,50 V jest większe niż przy 3 Ω, ale mniejszy prąd obniża moc do 0,250 W.

3. Dowodzimy maksimum

P=\frac{E^2}{4R}-R\left(I-\frac{E}{2R}\right)^2.

Od wartości E²/(4R) odejmujemy nieujemny kwadrat pomnożony przez dodatni opór. Maksimum wynosi 1/3 W ≈ 0,3333 W i występuje przy I = 1/3 A, a więc Rₗ = 3 Ω.

4. Granice modelu

Po odłączeniu odbiornika I → 0, U → 2 V i P → 0. Przy idealnym zwarciu I = 2/3 A, U = 0 i moc w zwarciu P = 0. Energia elektryczna nie dociera wtedy do użytecznego odbiornika, choć wewnętrzna moc Joule’a nie jest zerowa. Oba skrajne przypadki potwierdzają, dlaczego samo wysokie napięcie albo duży prąd nie rozstrzygają o mocy.

Powiązana teoria

Generator termoelektryczny: obciążenie, moc i bilans ciepła

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.