Dobór odbiornika: duże napięcie nie musi dawać dużej mocy
Model generatora ma α = 0,040 V/K i R = 3,00 Ω. Temperatury jego powierzchni są utrzymywane na 350 K i 300 K, niezależnie od obciążenia. Oblicz I, U i P dla Rₗ = 1,00 Ω, 3,00 Ω oraz 9,00 Ω. Wyznacz największą moc i sprawdź oba przypadki graniczne: odbiornik odłączony i idealne zwarcie. Wszystkie parametry są modelowe i stałe; nie jest to instrukcja zwierania fizycznego modułu.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Najpierw oblicz tę samą SEM dla wszystkich trzech obciążeń. Potem użyj I = E/(R + Rₗ), U = IRₗ oraz P = I²Rₗ. Odróżnij maksymalny prąd od maksymalnej mocy odbiornika.
Rozwiązanie
1. Obliczamy SEM
ΔT = 50 K, zatem E = 0,040 V/K · 50 K = 2,00 V. W założeniach zadania chłodzenie i grzanie utrzymują te temperatury po każdej zmianie obciążenia.
2. Porównujemy odbiorniki
| Rₗ (Ω) | I (A) | U (V) | P (W) |
|---|---|---|---|
| 1,00 | 0,500 | 0,500 | 0,250 |
| 3,00 | 1/3 | 1,00 | 1/3 |
| 9,00 | 1/6 | 1,50 | 0,250 |
Na przykład dla 9 Ω prąd wynosi 2/(3 + 9) A = 1/6 A. Napięcie 1,50 V jest większe niż przy 3 Ω, ale mniejszy prąd obniża moc do 0,250 W.
3. Dowodzimy maksimum
P=\frac{E^2}{4R}-R\left(I-\frac{E}{2R}\right)^2.
Od wartości E²/(4R) odejmujemy nieujemny kwadrat pomnożony przez dodatni opór. Maksimum wynosi 1/3 W ≈ 0,3333 W i występuje przy I = 1/3 A, a więc Rₗ = 3 Ω.
4. Granice modelu
Po odłączeniu odbiornika I → 0, U → 2 V i P → 0. Przy idealnym zwarciu I = 2/3 A, U = 0 i moc w zwarciu P = 0. Energia elektryczna nie dociera wtedy do użytecznego odbiornika, choć wewnętrzna moc Joule’a nie jest zerowa. Oba skrajne przypadki potwierdzają, dlaczego samo wysokie napięcie albo duży prąd nie rozstrzygają o mocy.
Powiązana teoria
Generator termoelektryczny: obciążenie, moc i bilans ciepła
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto