v2.0.9794.34739
Fizyka dla każdego
Fizyka statystyczna: mikrostany, obsady i fluktuacje · 1 min czytania

Dwa małe układy dzielą cztery kwanty energii

Opublikowano: 25.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Układy A i B zawierają po cztery rozróżnialne ośrodki o poziomach energii 0 i Δ. Każdy może być wzbudzony najwyżej raz. Całość jest izolowana i ma energię dokładnie 4Δ; wszystkie konfiguracje o tej energii są równie prawdopodobne. Układy mogą wymieniać energię. a) Znajdź rozkład liczby wzbudzeń nA. b) Oblicz prawdopodobieństwo równego podziału energii. c) Znajdź średnią energię A i wyjaśnij, czy energia A musi być jej równa w każdej obserwacji.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Jeżeli w A jest n wzbudzeń, to w B jest dokładnie 4 − n. Wybierz wzbudzone ośrodki osobno w obu układach, a liczby wyborów pomnóż.

Rozwiązanie

Stała jest energia całości

Wzbudzenia nie są dodatkowymi cząstkami. Liczymy, które z ośrodków zajmują górny poziom. Dla n wzbudzeń w A otrzymujemy ΩA = C(4,n), a dla pozostałych 4 − n w B: ΩB = C(4,4 − n). Każdą konfigurację A można zestawić z każdą dopuszczalną konfiguracją B.

\Omega(n)=\binom4n\binom4{4-n}.

Dla n = 0, 1, 2, 3, 4 otrzymujemy 1, 16, 36, 16, 1. Suma to 70. Niezależna kontrola: spośród wszystkich ośmiu ośrodków wybieramy cztery wzbudzone, więc C(8,4) = 70.

Dwa zespoły po cztery ośrodki dwupoziomowe dzielą cztery kwanty energii. Liczby mikrostanów dla 0, 1, 2, 3 i 4 wzbudzeń w A wynoszą 1, 16, 36, 16 i 1.
W tym zadaniu całkowita liczba wzbudzeń wynosi dokładnie 4. Mnożymy liczby konfiguracji A i B przy tym samym ograniczeniu energii. Powiększ rysunek.

Prawdopodobieństwo i średnia

Rozkład P(nA) tworzą powyższe liczby podzielone przez 70. Równy podział oznacza nA = 2, zatem P = 36/70 = 18/35 ≈ 51,43%. Symetria A i B daje średnią liczbę wzbudzeń 2. Możemy ją też obliczyć wprost: (0 · 1 + 1 · 16 + 2 · 36 + 3 · 16 + 4 · 1)/70 = 2.

Średnia energia A wynosi więc 2Δ. Pojedyncza obserwacja może jednak dać 0, Δ, 2Δ, 3Δ lub 4Δ. Wahania energii A są dokładnie równoważone przez B. Nie należy stosować tutaj dwóch niezależnych rozkładów dwumianowych z p = 1/2: narzucona suma nA + nB = 4 wiąże oba układy.

Powiązana teoria

Mikrostany i makrostany: skąd bierze się przewaga równomiernego podziału?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.