Dwójnik z danych — zadanie: opór różniczkowy i zasięg stycznej
Model nieliniowego dwójnika w zakresie 0 ≤ I ≤ 0,050 A jest dany przez:
U(I)=9\,\mathrm V-(100\,\Omega)I-\left(2000\,\mathrm{V/A^2}\right)I^2.
a) W punkcie I₀ = 0,020 A oblicz U₀, iloraz U₀/I₀ i opór różniczkowy rd = −dU/dI. b) Zbuduj lokalną prostą U ≈ U₀ − rd(I − I₀) i porównaj jej przewidywanie przy 0,025 A z dokładnym modelem. c) Jak duża może być wartość |I − I₀|, jeżeli błąd przybliżenia napięcia ma nie przekraczać 0,020 V? d) Czy przecięcie stycznej z osią U jest rzeczywistym napięciem rozwarcia?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Rozwiń kwadrat (I₀ + ΔI)². Część liniowa wyznacza nachylenie, a pozostały składnik kwadratowy daje dokładny błąd stycznej w tym modelu.
Rozwiązanie
Trzy różne liczby opisują różne pytania
Przy I₀ = 0,020 A mamy U₀ = 9 − 2 − 0,8 = 6,20 V. Iloraz U₀/I₀ wynosi 310 Ω. Nie jest nachyleniem charakterystyki, ponieważ obejmuje także jej przesunięcie przez źródło.
r_d=100\,\Omega+\left(4000\,\mathrm{V/A^2}\right)I_0=180\,\Omega.
To dodatnia wartość spadku napięcia na jednostkę przyrostu wypływającego prądu w otoczeniu punktu pracy. Współczynnik 4000 V/A² pomnożony przez A daje V/A, czyli Ω.
Styczna i dokładny błąd
Przyrost do 0,025 A wynosi ΔI = 0,005 A. Styczna przewiduje 6,20 − 180 · 0,005 = 5,30 V. Model kwadratowy daje 9 − 2,5 − 1,25 = 5,25 V. Styczna zawyża napięcie o 0,050 V.
Po rozwinięciu kwadratu dla dowolnego przyrostu:
U(I_0+\Delta I)=U_0-r_d\Delta I-\left(2000\,\mathrm{V/A^2}\right)(\Delta I)^2.
Warunek błędu do 0,020 V daje |ΔI| ≤ √(0,020/2000) A = 0,003162… A, czyli około 3,162 mA. Cały otrzymany przedział pozostaje we wskazanym zakresie modelu 0–50 mA. Błąd ma tę samą stronę dla obu znaków ΔI.
Przedłużenie nie jest pomiarem rozwarcia
Przecięcie stycznej z osią U wynosi U₀ + rdI₀ = 6,20 + 3,60 = 9,80 V. Rzeczywisty model przy I = 0 daje 9,00 V. Od punktu pracy do rozwarcia jest aż 20 mA, znacznie więcej niż dopuszczone 3,162 mA.
Lokalny zamiennik dobrze opisuje małe zmiany prądu, lecz nie cały dwójnik. Ani iloraz 310 Ω, ani styczna z „napięciem 9,80 V” nie zastępują pełnej charakterystyki poza sprawdzonym otoczeniem.
Powiązana teoria
Dwójnik z danych: wyznaczanie parametrów i sprawdzanie modelu
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto