Norton — zadanie: jak szeroki jest zakres niemal stałego prądu?
Model źródła prądu ma IN = 2,00 mA i RN = 100 kΩ. Producent hipotetycznego układu deklaruje ważność tego modelu tylko dla napięcia wyjściowego od 0 do 5,00 V. a) Oblicz prąd dla odbiornika 1,00 kΩ i jego względny niedobór wobec 2,00 mA. b) Wyznacz największy RL, dla którego niedobór nie przekracza 1%. c) Osobno wyznacz granicę RL wynikającą z napięcia 5,00 V. d) Czy wolno podać z tego modelu rzeczywisty prąd dla 10,0 kΩ?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Niedobór względny wynosi 1 − IL/IN. Ograniczenie dokładności i ograniczenie napięcia to dwie osobne nierówności. Wynik policzony poza zakresem modelu nie jest przewidywaniem urządzenia.
Rozwiązanie
Prąd zależy od dwóch oporów
I_L=2{,}00\,\mathrm{mA}\frac{100}{100+1}=\frac{200}{101}\,\mathrm{mA}\approx1{,}98020\,\mathrm{mA}.
Napięcie wynosi około 1,98020 V, więc mieści się w zakresie deklarowanym dla modelu. Niedobór to:
\delta=1-\frac{I_L}{I_N}=\frac{R_L}{R_N+R_L}=\frac1{101}\approx0{,}9901\%.
Dwa niezależne ograniczenia
Warunek δ ≤ 0,01 prowadzi do 0,99RL ≤ 0,01RN, czyli RL ≤ RN/99 = 1010,10… Ω. Nie dostajemy dokładnie 1000 Ω: przybliżenie RL/RN pomija opór odbiornika w mianowniku.
Dla granicznego napięcia 5,00 V wewnętrzny opornik odprowadza 5/100 000 A = 0,0500 mA. Odbiornik otrzymuje 2,00 − 0,0500 = 1,95 mA. Stąd:
R_{L,\mathrm{nap}}=\frac{5{,}00\,\mathrm V}{1{,}95\,\mathrm{mA}}\approx2564{,}10\,\Omega.
Wymaganie dokładności 1% jest tutaj ostrzejsze. Każdy dodatni opór do około 1,010 kΩ spełnia oba warunki.
Co naprawdę wiadomo dla 10 kΩ?
Formalne podstawienie daje 1,81818… mA i 18,1818… V. To napięcie przekracza 5 V, więc obliczenie wykazało przekroczenie zakresu, a nie rzeczywisty punkt pracy. Nie wolno samodzielnie dopisać, że układ na pewno ustali 5 V i 0,5 mA: nie otrzymaliśmy charakterystyki poza granicą. Może zadziałać ograniczenie, wyłączenie albo inny mechanizm. Do wyznaczenia prądu potrzeba dalszego opisu urządzenia.
Powiązana teoria
Twierdzenie Nortona: źródło prądu, opór równoległy i odbiornik
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto