Ujemna zdolność układu i rzeczywiste ognisko za nim
Dwie dodatnie cienkie soczewki o f₁ = 10 cm i f₂ = 15 cm dzieli d = 30 cm. Pada na nie wiązka równoległa do osi. Wyznacz Φ, F, A, odległość tylnego ogniska od L₂ oraz położenie H′ względem L₂. Wyjaśnij, jak ujemne F może współistnieć z rzeczywistym zbiegiem za L₂.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Nie przypisuj od razu położenia ogniska na podstawie znaku F. Policz także zmianę znaku wysokości promienia między soczewkami.
Rozwiązanie
Poprawka odstępu jest większa niż suma zdolności
\Phi=10+\frac{20}{3}-0{,}30\cdot10\cdot\frac{20}{3}=-\frac{10}{3}\ \mathrm{m}^{-1},\qquad F=-0{,}30\ \mathrm m.
A = 1 − 30/10 = −2. Promień, który wszedł nad osią, zdążył ją przeciąć przy z = 10 cm i dociera do L₂ pod osią.
Gdzie przecina się wiązka wychodząca?
b=\frac{-2}{-10/3}\ \mathrm m=+0{,}60\ \mathrm m.
Rzeczywiste ognisko leży 60 cm za L₂, czyli 90 cm za L₁. Dla promienia początkowo na wysokości +1 mm na wyjściu mamy −2 mm i kąt +0,003333 rad. Promień znowu zmierza ku osi, więc dodatnie b zgadza się z rysunkiem.
Właściwy początek odległości F
z_{H'}-z_{L_2}=\frac{A-1}{\Phi}=\frac{-3}{-10/3}\ \mathrm m=+0{,}90\ \mathrm m.
H′ znajduje się 90 cm za L₂, a ognisko 30 cm przed H′. To właśnie ujemne F = −30 cm. Nie ma sprzeczności: F i b są mierzone od różnych płaszczyzn. Skrót „ujemna ogniskowa oznacza pozorne ognisko przed soczewką” dotyczy pojedynczej cienkiej soczewki; nie można bez zmiany punktu odniesienia przenieść go na długi układ.
Powiązana teoria
Odstęp między soczewkami: zdolność skupiająca i położenie ogniska
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto