v2.0.9818.20647
Fizyka dla każdego
Relatywistyczne kierunki wiązek, czasy sygnałów i aberracja światła · 2 min czytania

Trzy impulsy wysłane podczas przelotu obok detektora

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Źródło porusza się w S po osi x z V = +0,60c. Przy τ = t = 0 mija x = 0. Detektor spoczywa w (x, y) = (0, 300 m). Źródło wysyła trzy impulsy przy τ = −1,00 µs, 0 i +1,00 µs. Przyjmij c = 300 m/µs. Oblicz laboratoryjne chwile i miejsca emisji, długości trzech dróg oraz czasy odbioru. Wyznacz odwrotności obu kolejnych odstępów odbioru. Porównaj je z chwilową częstotliwością ciągłego rytmu f₀ = 1,00 MHz dla promienia wysłanego przy t = 0. Gdzie znajduje się źródło, gdy detektor odbiera ten środkowy sygnał?

Źródło porusza się wzdłuż osi x poniżej nieruchomego detektora w punkcie x równym zero i y równym 300 metrów. Trzy promienie prowadzą od źródła do tego detektora, dla emisji przy czasach własnych minus jedna, zero i plus jedna mikrosekunda. Środkowy promień jest pionowy.
Rysunek przedstawia drogi trzech osobnych impulsów w laboratorium. Zaznaczone τ są odczytami zegara źródła podczas emisji. Nie są chwilami, w których impulsy docierają do detektora. Powiększ rysunek.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Dla każdej emisji osobno policz tₑ = γτ, xₑ = Vtₑ i Rₑ = √(xₑ² + 300²) m. Dopiero potem dodaj Rₑ/c do tₑ. Ujemny czas emisji nie musi oznaczać ujemnego czasu odbioru.

Rozwiązanie

Laboratoryjny opis trzech emisji

Mamy γ = 1,25 i V = 180 m/µs. Czasy emisji to −1,25 µs, 0 i +1,25 µs; położenia źródła wynoszą −225 m, 0 i +225 m. Dla obu zewnętrznych impulsów odległość do detektora jest równa:

R_e=\sqrt{(225\,\mathrm m)^2+(300\,\mathrm m)^2}=375\,\mathrm m.

Środkowy impuls pokonuje 300 m. Czasy przelotu wynoszą więc odpowiednio 1,25 µs, 1,00 µs i 1,25 µs. Zestawmy emisję z jej własnym odbiorem:

τ [µs]tₑ [µs]xₑ [m]Rₑ [m]tₒ [µs]
−1,00−1,25−2253750,00
0,000,0003001,00
+1,00+1,25+2253752,50

Równe odstępy źródła dały nierówne odstępy odbioru

Pierwsza para dociera w odstępie 1,00 µs, druga w odstępie 1,50 µs. Ich odwrotności to 1,00 MHz oraz 0,666667 MHz. To częstotliwości wyznaczone ze skończonych par impulsów. Nie są dwiema różnymi nastawami źródła: obie wynikają z tego samego T₀ = 1,00 µs.

W pierwszej parze droga skraca się o 75 m, czyli o 0,25 µs czasu lotu. Od laboratoryjnego odstępu emisji 1,25 µs odejmujemy 0,25 µs. W drugiej parze droga wydłuża się o tyle samo, więc dodajemy 0,25 µs. To wyjaśnia liczby bez przypisywania światłu zmiennej szybkości.

Chwilowy odczyt przy promieniu poprzecznym

Promień wysłany przy tₑ = 0 jest prostopadły do ruchu: cos θ = 0. Dla ciągłego rytmu częstotliwość w chwili odebrania tej fazy wynosi:

f=\frac{f_0}{\gamma}=\frac{1{,}00}{1{,}25}\,\mathrm{MHz}=0{,}800\,\mathrm{MHz}.

Wynik 0,800 MHz nie musi być równy odwrotności żadnego z sąsiednich, dużych odstępów. Pochodna opisuje emisje dowolnie bliskie τ = 0; dwie użyte pary obejmują istotną zmianę kąta. Symetryczne skrajne impulsy dają tu średni okres (2,50 − 0)/2 = 1,25 µs, lecz nie wolno zakładać takiej zgodności dla dowolnego okna czasu.

Środkowy impuls zostaje odebrany przy tₒ = 1,00 µs. Źródło znajduje się już wtedy w x = 180 m, y = 0. Użycie kierunku od tego aktualnego miejsca do detektora opisałoby inny promień, nie właśnie odebrany. Wynik: czasy odbioru 0, 1,00 i 2,50 µs; częstotliwości z par 1,00 i około 0,6667 MHz; chwilowo dla środkowej fazy 0,800 MHz.

Powiązana teoria

Sygnał z ruchomego źródła: chwile emisji, odbioru i powrotu echa

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.