Pole przewodu — zadanie: zależność od odległości
W bardzo długim cienkim przewodzie płynie prąd 5,0 A. Oblicz indukcję pola w powietrzu w odległości 2,0 cm od osi przewodu i porównaj ją z indukcją w odległości 4,0 cm. Przyjmij μ₀ = 4π · 10⁻⁷ T·m/A i pomiń inne pola.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Odległość występuje w mianowniku w pierwszej potędze.
Rozwiązanie
Ta sama odległość od całej osi
Wzór dla długiego przewodu wykorzystuje odległość prostopadłą do jego osi. W obu punktach prąd i ośrodek są te same, zmienia się tylko r. Zamieniamy 2 cm na 0,020 m i 4 cm na 0,040 m. Następnie możemy policzyć pierwszą wartość, a drugą uzyskać z proporcji.
W czynniku μ₀/(2π) skracają się π i część współczynnika liczbowego. Zostaje 2 · 10⁻⁷ T·m/A; warto wykonać to uproszczenie przed podstawieniem reszty danych.
Obliczenia i odpowiedź
Dla r₁ = 0,020 m otrzymujemy B₁ = μ₀I/(2πr₁) = 4π · 10⁻⁷ · 5/(2π · 0,020) = 5,0 · 10⁻⁵ T.
Druga odległość jest dwukrotnie większa, więc B₂ = B₁/2 = 2,5 · 10⁻⁵ T.
Odpowiedź: 50 μT w odległości 2 cm i 25 μT w odległości 4 cm.
Symbol μ oznacza milionową część tesli. Nie należy stosować zależności odwrotnej do kwadratu odległości znanej z pola ładunku punktowego; geometria źródła jest tu inna. Wyniki dotyczą zewnętrznego pola długiego przewodu, bez wpływu jego końców.
Wektory w różnych punktach
Porównaliśmy wartości pola. Dwa punkty leżące po przeciwnych stronach przewodu, choćby w tej samej odległości, mają przeciwne zwroty B. Podanie samych 50 μT nie ustala zatem kierunku wektora bez informacji o położeniu punktu i zwrocie prądu. Rysunek pokazuje przekrój z prądem wychodzącym z kartki oraz styczne strzałki pola.
Podstawienie i proporcja
B_1=\frac{\mu_0 I}{2\pi r_1}=\frac{4\pi\cdot10^{-7}\cdot5}{2\pi\cdot0{,}020}\,\mathrm T=5\cdot10^{-5}\,\mathrm T. Dla odległości 0,040 m: B_2=B_1\frac{r_1}{r_2}=2{,}5\cdot10^{-5}\,\mathrm T. Dwukrotnie większa odległość daje dwukrotnie mniejsze B, nie czterokrotnie mniejsze.
Odczytuj iloczyn Br, nie równą różnicę B
Wyniki spełniają 50 µT·2 cm=25 µT·4 cm=100 µT·cm. Dzięki temu dla 3 cm przewidujemy około 33,3 µT, a nie arytmetyczną średnią 37,5 µT. Wykres jest hiperbolą: przesunięcie o kolejny centymetr nie powoduje zawsze takiego samego spadku pola.
Sprawdźmy odwrotne pytanie. Jak daleko trzeba się znaleźć, aby pole tego przewodu wynosiło 20 µT? Z zachowania Br dostajemy r=100/20 cm=5 cm. A jeśli prąd zwiększymy do 10 A? W każdym rozpatrywanym punkcie wartość B podwoi się, więc 20 µT uzyskamy dopiero w odległości 10 cm. Wszystkie te porównania zakładają, że nadal jesteśmy dostatecznie daleko od końców i że inne pola można pominąć.
Powiązana teoria
Pole magnetyczne prostego przewodu i długiej zwojnicy
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto