v2.0.9818.20647
Fizyka dla każdego
Atmosfera: równowaga hydrostatyczna, wysokość skali i pomiar barometryczny · 1 min czytania

Jak daleko można przedłużyć prostą ze stałą gęstością?

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W modelu izotermicznym H = 8000 m, p₀ = 1000 hPa. Porównaj p = p₀ exp(−z/H) z plin = p₀(1 − z/H) na wysokościach 800 m, 4000 m i 10 000 m.

Dla dodatnich przewidywań liniowych oblicz procentowe zaniżenie względem p. Czy przyjęty próg błędu 1% jest spełniony? Wyjaśnij sens wyniku liniowego na 10 000 m.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Oblicz najpierw z/H. W mianowniku błędu ma być ciśnienie wykładnicze na rozpatrywanej wysokości, nie ciśnienie u podstawy.

Rozwiązanie

800 m: mały względny spadek

z/H = 0,1. Dokładny wynik modelu wynosi p = 904,837 hPa, liniowy 900 hPa. Różnica 4,837 hPa to:

\varepsilon=\frac{904{,}837-900}{904{,}837}\cdot100\%\approx0{,}535\%.

W tym punkcie próg 1% jest spełniony. Nie jest to jeszcze dowód dobrej dokładności na każdej większej wysokości.

4000 m: ta sama styczna daje wyraźnie inny wynik

Teraz z/H = 0,5. Wyniki to p = 606,531 hPa i plin = 500 hPa. Zaniżenie wynosi około 17,564%, więc próg nie jest spełniony. Różnica odniesiona do p₀ wyniosłaby 10,653%; odpowiadałaby jednak innemu pytaniu.

10 000 m: ujemny wynik nie opisuje gazu

Przy z/H = 1,25 mamy p ≈ 286,505 hPa, ale prosta daje −250 hPa. Nie zastępujemy tej liczby zerem, aby ratować model. Trzeba wskazać, że założenie niezmiennej gęstości z poziomu z = 0 zostało przedłużone poza sensowny zakres.

Krzywa p(z) wypłaszcza się w miarę rozrzedzania gazu. Prosta zachowuje zbyt duży co do wartości bezwzględnej gradient. Jej przecięcie osi przy H nie jest informacją o rzeczywistej granicy atmosfery. Wybrany próg błędu trzeba sprawdzać przez obliczenie, a nie przez sam dodatni znak plin.

Niebieska krzywa p/p0 równa exp(-z/H) maleje, lecz przy z=H nadal wynosi około 0,368. Pomarańczowa styczna 1-z/H przecina zero przy H.
Oba opisy mają to samo ciśnienie i nachylenie przy z = 0. Prosta zakłada stałą gęstość; krzywa uwzględnia rozrzedzanie gazu. Ujemnej części prostej nie interpretuje się jako ciśnienia. Powiększ rysunek.

Powiązana teoria

Atmosfera izotermiczna: dlaczego ciśnienie maleje wykładniczo?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.