v2.0.9818.20647
Fizyka dla każdego
Rozpraszanie Rutherforda: tor, przekrój czynny i wnioskowanie · 1 min czytania

Ładunek celu z idealizowanego rozproszenia pod kątem prostym

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W obliczeniu dla nieruchomego punktowego celu cząstka o z=2, E=3,00 MeV i znanym b=24,0 fm odchyla się o θ=90,0°. Przyjmij e²/(4πε₀)=1,440 MeV·fm. Wyznacz Z. Czy sam pomiar kąta zwykłym detektorem, bez znajomości b, pozwoliłby tak samo obliczyć Z?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Dla połowy kąta 45° tangens wynosi jeden. Rozwiąż κ=2Eb tan(θ/2), a następnie κ=1,440zZ MeV·fm.

Rozwiązanie

Rachunek odwrotny

W modelu Coulomba tan(θ/2)=κ/(2Eb). Przy 90° otrzymujemy κ=2·3,00·24,0 MeV·fm=144,0 MeV·fm. Podana cząstka ma z=2, więc:

Z=\frac{144{,}0\,\mathrm{MeV\,fm}}{1{,}440\cdot2\,\mathrm{MeV\,fm}}=50{,}0.

W przyjętych dokładnych danych modelowych wynik odpowiada ładunkowi +50e. Kontrola: a=κ/(2E)=24,0 fm=b, zatem tan(θ/2)=1 i kąt rzeczywiście wynosi 90°. Jednostka fm nie zniknęłaby poprawnie, gdyby omyłkowo potraktować κ jako samą energię.

Brakująca informacja w doświadczeniu

Przy znanej E pomiar pojedynczego θ wyznacza iloraz κ/b, a nie oba czynniki osobno. Dwukrotnie większy Z i dwukrotnie większe b dałyby ten sam kąt. W zwykłej wiązce nie znamy b względem konkretnego jądra każdej cząstki. Pomocne są liczby zdarzeń na znaną liczbę cząstek padających, gęstość powierzchniowa jąder i geometria detektora. To właśnie sens przekroju czynnego z kolejnej lekcji.

Na wykresie punkt b/a=1 odpowiada kątowi 90 stopni.
Dane zadania prowadzą do b=a=24,0 fm. Odczyt 90° potwierdza wyliczony ładunek w modelu, w którym b jest znane. Kliknij rysunek, aby go powiększyć.

Powiązana teoria

Od hiperboli do kąta rozproszenia: jak odtworzyć parametr zderzenia?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.