Upływ ładunku: dlaczego czujnik nie mierzy siły statycznej bez końca?
Po nagłym nacisku czujnik daje sygnał, który wolno znika. Jeśli obciążenie jest nadal takie samo, skąd ten zanik? Odpowiedź leży w elektrycznej drodze upływu i stałej czasowej toru pomiarowego.
W tym materiale
Po nagłym nacisku czujnik daje sygnał, który wolno znika. Jeśli obciążenie jest nadal takie samo, skąd ten zanik? Odpowiedź leży w elektrycznej drodze upływu i stałej czasowej toru pomiarowego.
Potrzebne wiadomości: Układ RC, wykładnik e, pojemność w faradach i rezystancja w omach.
Jaki obwód zastępczy odpowiada czujnikowi?
Zmiana siły dostarcza porcję ładunku Q₀. Uproszczony tor pomiarowy modelujemy pojemnością C równolegle z bardzo dużą, lecz skończoną rezystancją R. R zawiera w praktyce upływ izolacji czujnika, przewodu, zanieczyszczenia i wpływ miernika. Po krótkim impulsie mechanicznym U₀=Q₀/C.
Po ustaniu zmiany siły prąd upływu spełnia C\frac{dU}{dt}=-\frac{U}{R}, dlatego U(t)=U_0e^{-t/(RC)}. Stała czasowa τ=RC ma jednostkę sekund. Po jednej τ pozostaje e−1≈36,8% początkowego napięcia, a po dwóch tylko 13,5%. Zanik nie oznacza zaniku siły.
Dla R=100 MΩ i C=10 nF stała czasowa wynosi 1 s. Przy U₀=0,5 V po 2 s miernik pokaże około 0,0677 V. Do oceny długiego pomiaru trzeba podać czas od przyłożenia siły, a nie tylko szczytową wartość napięcia.
Po co stosować wzmacniacz ładunkowy?
W idealnym wzmacniaczu odwracającym porcja ładunku odkłada się na kondensatorze sprzężenia zwrotnego Cf. Otrzymujemy U_{\rm out}=-Q/C_f. W idealnym zakresie roboczym czułość nie zależy wtedy od pojemności przewodu tak jak w bezpośrednim pomiarze napięcia. Nie znaczy to, że przewód jest obojętny: pojemności, upływ, zakłócenia i stabilność elektroniki nadal wpływają na rzeczywistą dokładność.
Rezystor sprzężenia zwrotnego Rf rozładowuje Cf i nadaje układowi stałą czasową τ≈RfCf. Przykładowo Cf=2 nF, Rf=1 GΩ daje τ=2 s. Krótkie podanie Q=4 nC wywołałoby początkowe −2 V i po 2 s około −0,736 V, o ile wzmacniacz jest liniowy i w innych częściach toru nie występują istotne straty.
Jak wybrać metodę pomiaru?
Dla szybkozmiennej siły istotne są pasmo, szumy i sztywność mocowania. Dla quasi-statycznej trzeba wybrać odpowiednio długą stałą czasową, a do prawdziwie statycznej często lepiej użyć innej technologii pomiarowej. Nawet bardzo duża rezystancja nie oznacza idealnego izolatora. Odczyty bez warunków czasowych mogą prowadzić do błędnej interpretacji.
Czy po czasie τ zostaje połowa sygnału?
Nie. Po τ pozostaje 1/e≈36,8%. Połowa pozostaje już po τ·ln 2≈0,693τ. Te dwa czasy bywają mylone.
Zadania do tego tematu
- Dwa czasy zaniku przy stałej sile
- Dobór czasu zaniku do wolniejszego zjawiska
- Wzmacniacz ładunkowy jako alternatywa
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto