v2.0.9817.33678
Fizyka dla każdego
Termoelektryczność: termopara, generator i chłodzenie Peltiera · 2 min czytania

Czy radiator pozwoli utrzymać 280 K?

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Model ma α = 0,050 V/K, R = 2,00 Ω, K = 0,200 W/K i I = 2,00 A. Chcemy utrzymać chłodny przedmiot przy Tc = 280 K, gdy dopływa do niego L = 20,0 W. Otoczenie radiatora ma Tₐ = 295 K, a jego opór cieplny Rθ = 0,500 K/W. Gorąca powierzchnia spełnia Tₕ = Tₐ + RθQ̇ₕ. Przyjmij stałe właściwości modułu i ustaloną odpowiedź radiatora. Wyznacz Tₕ dla postulowanego Tc, a następnie Q̇c, Pₑ i Q̇ₕ. Sprawdź, czy stan jest możliwy bez dodatkowego chłodzenia. Jak mały musi być Rθ, aby przy tym samym prądzie odbierać przynajmniej 20 W?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Wstaw Tc i I do wzoru Q̇ₕ = αTₕI + I²R/2 − K(Tₕ − Tc). Otrzymasz funkcję liniową Tₕ. Połącz ją z równaniem radiatora, zanim policzysz pozostałe moce.

Rozwiązanie

1. Gorący koniec i radiator muszą spełniać oba równania

Dla zadanych Tc i I:

\dot Q_h=(0{,}100\ \mathrm{W/K})T_h+4\ \mathrm W-(0{,}200\ \mathrm{W/K})(T_h-280\ \mathrm K)=60\ \mathrm W-(0{,}100\ \mathrm{W/K})T_h.

Po wstawieniu do równania radiatora i zapisaniu temperatur liczbowo w kelwinach dostajemy Tₕ = 295 + 0,500(60 − 0,100Tₕ), czyli 1,050Tₕ = 325. Zatem Tₕ ≈ 309,5238 K. Nie jest równa temperaturze powietrza.

2. Bilans przy postulowanym zimnym końcu

ΔT ≈ 29,5238 K. Moc chłodnicza wynosi Q̇c = 28 − 4 − 0,200 · 29,5238 ≈ 18,0952 W. Pobór elektryczny to Pₑ = 0,050 · 29,5238 · 2 + 2² · 2 ≈ 10,9524 W, a Q̇ₕ ≈ 29,0476 W. Kontrola: 295 + 0,500 · 29,0476 ≈ 309,5238 K i 18,0952 + 10,9524 = 29,0476 W.

3. Sprawdzamy utrzymanie temperatury

Do przedmiotu dopływa 20,0 W, a moduł przy 280 K odbiera tylko około 18,0952 W. Brakuje 1,9048 W. Stan z Tc = 280 K nie może więc trwać: bez dodatkowego odbioru ciepła przedmiot zacznie się ogrzewać. Obliczona Tₕ jest odpowiedzią radiatora przy postulowanej temperaturze zimnej strony, nie rozwiązaniem pełnego stanu ustalonego przedmiotu.

4. Warunek doboru radiatora w tym modelu

Przy I = 2 A, Tc = 280 K wymaganie Q̇c ≥ 20 W daje 24 − 0,200(Tₕ − 280) ≥ 20, czyli Tₕ ≤ 300 K. Na granicy Q̇ₕ = 30 W, więc:

R_\theta\le\frac{300-295}{30}\ \mathrm{K/W}=\frac16\ \mathrm{K/W}\approx0{,}1667\ \mathrm{K/W}.

Dla dodatniego Rθ w tym modelu Tₕ = (295 + 60Rθ)/(1 + 0,100Rθ) rośnie z Rθ, więc wskazana granica ma właściwy zwrot. Przy Rθ = 1/6 K/W temperaturę 280 K można utrzymać dokładnie w modelu; mniejszy opór pozwala odebrać więcej ciepła przy tej temperaturze i wymagałby regulacji lub zmiany stanu. Opory styków, jeśli występują, muszą wejść do całego oporu cieplnego po stronie gorącej.

Powiązana teoria

Chłodziarka Peltiera: co chłodzi, co grzeje i jak policzyć COP?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.