Ciepło właściwe modelowej próbki z bilansu
Próbka 0,20 kg stygnie z 45°C do 25°C. Woda 0,10 kg ogrzewa się z 20°C do 25°C. Użyj c_w=4200 J/(kg·K), pomiń naczynie i straty. Oblicz c próbki.
Dalsze części: b) Ile wyniesie c próbki, jeśli naczynie o pojemności 50 J/K także ogrzeje się z 20°C do 25°C? c) Dlaczego próbka powinna trafić do kalorymetru bez dodatkowej gorącej wody?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Najpierw energia pobrana przez wodę, potem przez naczynie. Odbiorniki sumują się po tej samej stronie bilansu.
Rozwiązanie
Woda podaje, ile energii otrzymała
Nieznane c próbki wyznaczymy z jej oddanej energii, masy i spadku temperatury. W pierwotnym modelu jedynym odbiornikiem energii jest woda. Jej przyrost temperatury to 25−20 = 5 K:
Q_w=m_wc_w(T_f-T_w)=(0{,}10\,\mathrm{kg})\left(4200\,\frac{\mathrm J}{\mathrm{kg\cdot K}}\right)(5\,\mathrm K)=2100\,\mathrm J.
Próbka stygnie z 45°C do 25°C, czyli o 20 K. Z równości energii oddanej i pobranej:
m_sc_s(T_s-T_f)=Q_w,\qquad c_s=\frac{Q_w}{m_s(T_s-T_f)}.
c_s=\frac{2100\,\mathrm J}{(0{,}20\,\mathrm{kg})(20\,\mathrm K)}=\frac{2100\,\mathrm J}{4{,}0\,\mathrm{kg\cdot K}}=525\,\mathrm{J/(kg\cdot K)}.
W modelu bez naczynia c próbki wynosi 525 J/(kg·K). Liczba 4,0 w mianowniku ma jednostkę kg·K; nie jest ani masą, ani samą zmianą temperatury.
Chłodny kalorymetr jest drugim odbiornikiem
W części b) naczynie ma Ck = 50 J/K i ogrzewa się o te same 5 K. Jego pojemności nie mnożymy ponownie przez masę: 50 J/K dotyczy już całego uwzględnionego naczynia.
Q_k=C_k(T_f-T_k)=(50\,\mathrm{J/K})(5\,\mathrm K)=250\,\mathrm J.
Próbka oddała teraz wodzie i naczyniu razem 2350 J. Przy tych samych temperaturach i masie:
c_s=\frac{Q_w+Q_k}{m_s(T_s-T_f)}=\frac{2350\,\mathrm J}{4{,}0\,\mathrm{kg\cdot K}}=587{,}5\,\mathrm{J/(kg\cdot K)}.
Sprawdzenie ze znakami daje −2350 J + 2100 J + 250 J = 0. Różnica względem pierwszego modelu wynosi 62,5 J/(kg·K). Jej pochodzenie też da się od razu wskazać: to 250 J nieuwzględnionej wcześniej energii podzielone przez 4,0 kg·K.
Woda przyniesiona na próbce byłaby trzecim źródłem
Jeśli na powierzchni pozostanie ciepła woda z kąpieli, również odda energię kalorymetrowi. Przypisanie całego ogrzania próbce zawyżyłoby wyznaczone c, o ile pozostałe warunki modelu pozostają te same. Z kolei pominięcie energii pobranej przez chłodny kubek zaniża wynik. Te wpływy mogą częściowo się znieść, dlatego bliskość oczekiwanej wartości nie wystarcza do potwierdzenia poprawności pomiaru.
W raporcie opisujemy przenoszenie próbki i jej masę, początkową temperaturę naczynia oraz założenie o stratach. Obliczenia nie pozwalają odtworzyć brakujących informacji z samej jednej temperatury końcowej.
Powiązana teoria
Pracownia: bilans cieplny i pomiar ciepła właściwego
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto