v2.0.9794.34739
Fizyka dla każdego
Mechanika numeryczna: krok czasu, błąd i kontrola modelu · 1 min czytania

Ile daje podzielenie kroku przez dwa?

Opublikowano: 25.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Dla m = 0,20 kg, b = 0,10 kg/s, g = 10 m/s² i v₀ = 0 wyznacz prędkość Eulera w T = 2 s dla h = 0,50; 0,25 i 0,125 s. Możesz użyć wynikającej z rekurencji zależności vN = 20[1 − (1 − h/2)N], N = T/h. Porównaj błędy ze wzorcem dokładnym. Który z tych kroków spełnia wymaganie błędu mniejszego niż 0,30 m/s? Sprawdź też ekstrapolację 2vh/2 − vh z dwóch najdrobniejszych siatek.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Każdy wynik ma dotyczyć 2 s. Wzorzec to 20(1 − e⁻¹), a warunek dotyczy bezwzględnego błędu prędkości.

Rozwiązanie

Ta sama chwila, różne liczby kroków

Liczby kroków wynoszą 4, 8 i 16. Otrzymujemy kolejno v = 13,671875; 13,127822; 12,878517 m/s. Dokładna wartość to 12,642411 m/s. Błędy bezwzględne wynoszą 1,029464; 0,485411; 0,236106 m/s. Przy ilorazach kolejnych błędów około 2,12 i 2,06 widać zbliżanie do przewidywanego czynnika 2 dla metody pierwszego rzędu.

Ze sprawdzanych trzech kroków dopiero h = 0,125 s daje błąd poniżej 0,30 m/s. Nie wynika stąd, że jest największym możliwym krokiem spełniającym warunek. Wszystkie trzy kroki były stabilne; kryterium dokładności wybrało spośród nich tylko jeden.

Usuwamy pierwszy składnik błędu

Jeżeli vh = v + Ch + O(h²), to 2vh/2 − vh = v + O(h²), bo Ch się skraca. Dla h = 0,25 s liczymy 2 · 12,878517391 − 13,127821684 = 12,629213 m/s. Błąd wynosi −0,013198 m/s. Jest mniejszy, lecz zmienił znak; ekstrapolacja nie jest nowym pomiarem ani gwarantowanym ograniczeniem błędu dla każdego kroku.

Gdy rozwiązania dokładnego nie znamy, różnica vh/2 − vh pomaga oszacować dominujący błąd drobniejszej siatki dopiero w zakresie, gdzie obowiązuje oczekiwany rząd. Potrzebna jest przynajmniej kolejna siatka i kontrola stabilności. Zbieżność liczb nie sprawdza prawdziwości przyjętego oporu liniowego.

Powiązana teoria

Spadanie liczone krok po kroku: Euler, błąd i stabilność

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.