v2.0.9794.34739
Fizyka dla każdego
Czasoprzestrzeń i kinematyka relatywistyczna · 1 min czytania

Dwa fotony pod kątem prostym: potrzebny jest wektor sumy

Opublikowano: 25.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Foton 1 o energii 3,00 MeV porusza się wzdłuż +x, a foton 2 o energii 4,00 MeV wzdłuż +y tego samego układu. Oblicz masę niezmienniczą pary oraz obie składowe i szybkość układu środka pędu. Porównaj wynik z parą o tych samych energiach, ale przeciwnych kierunkach. Czy wystarcza znajomość samej sumy energii?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Dla prostopadłych kierunków pędy dodaj jako wektory. Iloczyny cpx i cpy mają jednostki MeV; nie wolno odjąć od energii po prostu liczby 3 + 4.

Rozwiązanie

Suma pędów leży po przekątnej

Energia wynosi EΣ = 7 MeV. Wektor c pΣ ma składowe (3; 4; 0) MeV, więc jego wartość wynosi 5 MeV. Zatem:

Mc^2=\sqrt{7^2-3^2-4^2}\,\mathrm{MeV}=\sqrt{24}\,\mathrm{MeV}\approx4{,}89898\,\mathrm{MeV}.

Wektory cp w MeV. Pierwszy biegnie od początku do punktu 3,0, drugi po przesunięciu od 3,0 do 3,4. Wypadkowy prowadzi od 0,0 do 3,4 i ma długość 5 MeV. Osie mają jednakową skalę.
Rysunek przedstawia dodawanie pędów w jednym układzie. Przesunięcie początku strzałki drugiego wektora nie zmienia jego składowych. Powiększ rysunek.

Układ musi poruszać się wzdłuż wypadkowego pędu

\frac{\vec V_{\mathrm{SP}}}{c}=\left(\frac37;\frac47;0\right),\qquad \frac{|\vec V_{\mathrm{SP}}|}{c}=\frac57\approx0{,}714286.

Prędkość jest dodatnia w obu osiach. Współczynnik γSP = 7/√24 ≈ 1,42887. Kontrola energii całej pary daje ESP = EΣ/γSP = √24 MeV, zgodnie z wynikiem na Mc². W tym układzie dwa fotony mają równe energie po √6 MeV ≈ 2,44949 MeV i przeciwne pędy; nie pozostają wzajemnie prostopadłe.

Ten sam bilans energii, inna geometria

Dla przeciwnych kierunków przy energiach 3 i 4 MeV całkowity pęd miałby wartość 1 MeV/c. Wtedy Mc² = √(49 − 1) MeV = √48 MeV ≈ 6,92820 MeV. Obie pary mają po 7 MeV energii w swoim zadanym układzie, ale różne masy niezmiennicze.

Jeżeli oba fotony biegłyby razem w jedną stronę, całkowity pęd wyniósłby 7 MeV/c i masa pary byłaby zerowa. Kąt między pędami ma więc zasadnicze znaczenie. Suma samych energii nie wyznacza masy układu, dopóki nie znamy jego całkowitego pędu.

Powiązana teoria

Czteropęd i układ środka pędu: masa układu nie jest sumą mas cząstek

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.