v2.0.9794.34739
Fizyka dla każdego
Czasoprzestrzeń i kinematyka relatywistyczna · 1 min czytania

Nierówne energie przeciwbieżnych fotonów

Opublikowano: 25.10.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W S dwa fotony biegną w przeciwnych kierunkach wzdłuż x. Foton 1 ma E₁ = 9,00 MeV i zwrot +x, a foton 2 ma E₂ = 4,00 MeV i zwrot −x. Oblicz energię i pęd całej pary, jej masę niezmienniczą oraz prędkość układu środka pędu. Przetransformuj energię każdego fotonu do tego układu. Wyjaśnij, dlaczego masa pary nie wynosi ani zero, ani EΣ/c² w S.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Pędy mają przeciwne znaki, lecz obie energie są dodatnie. Dla każdego fotonu osobno |pc| = E. W układzie środka pędu suma pędów musi zniknąć.

Rozwiązanie

Znaki należą do pędów

EΣ = 9 + 4 = 13 MeV, natomiast pΣxc = 9 − 4 = 5 MeV. Odjęcie energii zamiast pędów pominęłoby dodatnią energię drugiego fotonu. Z definicji masy układu:

Mc^2=\sqrt{13^2-5^2}\,\mathrm{MeV}=12\,\mathrm{MeV},\qquad M=12\,\mathrm{MeV}/c^2.

Prędkość, przy której znika suma pędów

βSP = pΣxc/EΣ = 5/13. Zatem VSP = +5c/13 ≈ 0,384615c, a γSP = 13/12. Układ porusza się w stronę fotonu o większej energii.

E'_1=\frac{13}{12}\left(9-\frac5{13}\cdot9\right)=6\,\mathrm{MeV},\qquad E'_2=\frac{13}{12}\left(4-\frac5{13}\cdot(-4)\right)=6\,\mathrm{MeV}.

Ich pędy wynoszą odpowiednio +6 i −6 MeV/c. Każdy nadal ma zerowy niezmiennik E′² − p′²c², a suma energii wynosi 12 MeV. To dokładnie Mc² pary.

Masa układu a masa składników

Zerowe masy składników nie wykluczają dodatniej masy całości, ponieważ pędy mogą się częściowo znosić, a energie się dodają. Z kolei 13 MeV/c² jest energią laboratoryjną podzieloną przez c², nie masą niezmienniczą pary: S nie jest jej układem zerowego pędu. Energia ruchu całego układu względem S wynosi 13 − 12 = 1 MeV, choć wewnątrz niego fotony nigdy nie spoczywają.

Na rysunku w teorii długości strzałek zmieniają się z 9 i 4 do 6 i 6. Przedstawiają pędy, a nie szybkości. Interpretacja krótszej strzałki jako „wolniejszego fotonu” byłaby błędna.

Powiązana teoria

Czteropęd i układ środka pędu: masa układu nie jest sumą mas cząstek

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.