v2.0.9817.33678
Fizyka dla każdego
Relatywistyczne kierunki wiązek, czasy sygnałów i aberracja światła · 2 min czytania

Połowa fotonów błysku w stożku: ile niesie energii?

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Punktowe źródło poruszające się z β = 0,80 emituje jeden błysk N fotonów. W S′ kierunki są izotropowe, a energia każdego fotonu wynosi E₀. Rozpatrujemy dużą liczbę fotonów, więc udziały oznaczają wartości oczekiwane rozkładu. Wybierz fotony z przedniej półsfery S′: 0 ≤ θ′ ≤ 90°. Wyznacz graniczny laboratoryjny kąt ich stożka, jego kąt bryłowy i udział w pełnym 4π. Jaka część wszystkich fotonów oraz jaka część całej laboratoryjnej energii błysku mieści się w tym stożku? Czy wynik opisuje już moc mierzoną przez konkretny detektor?

Przekroje osiowe dwóch sfer kierunków. W układzie źródła zaznaczono przednią półsferę. W laboratorium odpowiada jej węższy stożek wokół dodatniej osi x, przy szybkości źródła 0,80c. Przykładowe promienie mają ten sam kolor w obu panelach.
To przekroje zbiorów kierunków, nie zdjęcia rozszerzającej się powłoki. Strzałki nie oznaczają równych porcji fotonów. Izotropię w trzech wymiarach opisujemy równymi kątami bryłowymi, a nie równymi odstępami kąta θ′. Powiększ rysunek.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Granica półsfery ma cos θ′ = 0. Przy obliczaniu energii pamiętaj, że w izotropowym rozkładzie cos θ′ jest jednostajne od −1 do 1. W przedniej półsferze jego średnia wynosi 1/2, a na całej sferze zero.

Rozwiązanie

Ta sama grupa fotonów zajmuje mniejszy kąt bryłowy

Aberracja jest monotoniczna względem cos θ′, ponieważ jej pochodna jest dodatnia. Granica θ′ = 90° przechodzi w cos θg = β = 0,80. Pozostałe promienie przedniej półsfery mieszczą się między tą granicą a osią +x:

\theta_g=\arccos0{,}80\approx36{,}870^\circ.

W trzech wymiarach całkujemy pierścienie kątowe, nie długość łuku przekroju rysunku:

\Omega=\int_0^{2\pi}d\varphi\int_0^{\theta_g}\sin\theta\,d\theta=2\pi(1-\cos\theta_g)=0{,}40\pi\,\mathrm{sr}.

To około 1,25664 sr i Ω/(4π) = 0,10 pełnej sfery kierunków. W S′ grupa zawierała N/2 fotonów. Zmiana układu nie zmienia liczby tych samych fotonów, więc w stożku pozostaje połowa błysku, chociaż zajmuje on tylko 10% całego kąta bryłowego.

Połowa liczby nie oznacza połowy energii

Energia fotonu w S wynosi E = γE₀(1 + βμ′), gdzie μ′ = cos θ′ i γ = 5/3. Dla izotropowej pełnej sfery μ′ ma średnią zero, zatem cała laboratoryjna energia to:

E_{\mathrm{cal}}=N\gamma E_0=\frac53NE_0.

W wybranej półsferze μ′ jest jednostajne od 0 do 1. Jego średnia wynosi ∫₀¹ μ′ dμ′ = 1/2. Średnia energia fotonu tej grupy to γE₀(1 + β/2) = (5/3)E₀ · 1,40 = (7/3)E₀. Mnożymy przez N/2:

E_{\mathrm{stozek}}=\frac N2\gamma E_0\left(1+\frac\beta2\right)=\frac76NE_0,

\frac{E_{\mathrm{stozek}}}{E_{\mathrm{cal}}}=\frac12\left(1+\frac\beta2\right)=0{,}70.

Pozostała połowa fotonów niesie 30% laboratoryjnej energii. Obie części sumują się do 100%; nie dodajemy laboratoryjnych energii do energii liczonych w S′.

Co dokładnie policzyliśmy?

Policzyliśmy liczby i energie fotonów jednego błysku przypisane zakresom kierunków. Moc wymaga jeszcze energii docierającej w jednostce czasu do określonego detektora; potrzebna jest geometria jego powierzchni i odległość. Nie wolno utożsamić udziału 70% z mocą 70% na dowolnym odbiorniku.

Wynik: półkąt około 36,87°, kąt bryłowy 0,40π sr, czyli 10% pełnej sfery; w tym stożku jest 50% fotonów i 70% całej energii błysku w S. Dla β → 0 otrzymalibyśmy zwykłą półsferę z połową liczby i połową energii, co sprawdza granicę modelu.

Powiązana teoria

Aberracja światła: dwa kąty poprzeczne i skupienie kierunków fotonów

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.