v2.0.9817.33678
Fizyka dla każdego
Selektor prędkości i pomiar masy do ładunku · 1 min czytania

Wolniejszy jon, szybszy jon i zmiana znaku ładunku

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Pola mają E = 9000 V/m w górę i Bₛ = 0,300 T do czytelnika. Trzy jony o ładunku +e wlatują w prawo z szybkościami 20,0; 30,0; 40,0 km/s. Oblicz początkową składową Fᵧ siły wypadkowej, przyjmując dodatni zwrot w górę i e = 1,602176634 · 10⁻¹⁹ C. Następnie zmień tylko ładunki na −e. Który ruch pozostaje prostoliniowy? Czy obliczone początkowe siły określają cały tor?

Trzy dodatnie jony poruszają się w prawo. Pole elektryczne jest skierowane w górę, a magnetyczne do czytelnika. Przy szybkościach 20, 30 i 40 km/s siła elektryczna jest jednakowa; siła magnetyczna rośnie. Wypadkowa na wejściu jest skierowana kolejno w górę, równa zeru i w dół.
Porównanie dla E = 9000 V/m i Bₛ = 0,30 T. Strzałki pokazują siły w chwili wejścia, a nie całe tory cząstek. W środkowym przypadku prędkość pozostaje stała w całym jednorodnym obszarze. Powiększ rysunek.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Użyj jednej zależności Fᵧ = q(E − vBₛ) dla wszystkich przypadków. Szybkości podane w km/s przelicz na m/s. Zmiana znaku q odwraca zarówno składnik elektryczny, jak i magnetyczny.

Rozwiązanie

Najpierw trzy różnice pól

Dla 20000 m/s iloczyn vBₛ wynosi 6000 V/m; dla 30000 m/s — 9000 V/m; dla 40000 m/s — 12000 V/m. Stąd E − vBₛ ma kolejno wartości +3000, 0 i −3000 V/m.

F_y(+e)=\left(+4{,}80653\cdot10^{-16};\ 0;\ -4{,}80653\cdot10^{-16}\right)\,\mathrm N.

Najwolniejszy dodatni jon zaczyna odchylać się w górę, najszybszy w dół. Środkowy leci po prostej, bo przy stałych polach jego niezmieniająca się prędkość nadal spełnia warunek równowagi.

Ujemny ładunek nie zmienia wybranej szybkości

Po podstawieniu q = −e dostajemy wartości przeciwne: −4,80653 · 10⁻¹⁶ N, 0 oraz +4,80653 · 10⁻¹⁶ N. Znów bez odchylenia przelatuje cząstka o 30,0 km/s. Selektor nie wybiera znaku q.

Dlaczego nie rysujemy z tego parabol?

Dla odchylających się jonów prędkość uzyska składową pionową. Wektor qv × B zmieni wtedy kierunek, a pole elektryczne może wykonywać pracę. Siła nie pozostaje stałym pionowym wektorem. Obliczyliśmy jedynie jej wartość na wejściu, a nie czas dotarcia do szczeliny ani pełny tor. Twierdzenie, że odchylenie rośnie zawsze jak t², wykraczałoby poza wykonany rachunek.

Powiązana teoria

Selektor prędkości: które jony przelecą bez odchylenia?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.