v2.0.9818.20647
Fizyka dla każdego
Ruch prostoliniowy jednostajnie zmienny · 1 min czytania

Kinematyka - Ruch Jednostajnie Przyśpieszony - zadanie 1

Opublikowano: 30.07.2011 · Ostatnio zmieniany: 03.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(13 głosów) . Średnia ocena: 4.46 z 5.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Ciało poruszające się ruchem jednostajnie przyspieszonym przebyło w 4 sekundzie ruchu drogę s=28 m. Oblicz przyspieszenie tego ciała.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Co oznacza „w czwartej sekundzie”?

To przedział od 3 s do 4 s od początku pomiaru, a nie cała droga po czterech sekundach. Zanim podstawimy liczby, sprawdźmy jednak, czy treść podaje wszystkie potrzebne dane. Nie ma w niej informacji, że ciało zaczęło ruch ze spoczynku. Sama stałość przyspieszenia nie oznacza zerowej szybkości początkowej.

Dwa wykresy szybkości o różnych nachyleniach i jednakowym polu 28 m między 3 s a 4 s.
Ta sama droga w czwartej sekundzie nie ustala przyspieszenia bez szybkości początkowej.

Rozpatrujemy prostoliniowy ruch bez zmiany zwrotu w tej sekundzie. Oś wybieramy zgodnie z ruchem, a v_0 oznacza początkową składową prędkości. Wtedy droga w tym przedziale jest równa dodatniemu przemieszczeniu. Gdyby ciało zawracało, drogę należałoby policzyć osobno przed i po zawróceniu.

1. Odejmijmy położenia, nie czasy „w pamięci”

Dla stałego przyspieszenia:

x(t)=x_0+v_0t+\frac{at^2}{2}.

W czwartej sekundzie ciało pokonuje więc:

s_4=x(4\,\mathrm{s})-x(3\,\mathrm{s})=v_0(1\,\mathrm{s})+\frac a2\bigl[(4\,\mathrm{s})^2-(3\,\mathrm{s})^2\bigr].

Po odjęciu kwadratów otrzymujemy równanie:

28\,\mathrm{m}=v_0(1\,\mathrm{s})+3{,}5a\,\mathrm{s^2}.

Każdy składnik ma wymiar długości: szybkość razy czas oraz przyspieszenie razy kwadrat czasu. W tym równaniu są dwie niewiadome: v_0 i a. Jedna informacja o drodze nie wyznacza obu.

2. Dwa różne ruchy spełniają dokładnie te same dane

Jeśli v_0=0, wówczas a=8\,\mathrm{m/s^2}. W chwili 3 s szybkość wynosi 24 m/s, a w chwili 4 s — 32 m/s. Średnia w tej sekundzie to 28 m/s, zatem droga wynosi 28 m.

Jeśli natomiast v_0=14\,\mathrm{m/s}, otrzymujemy a=4\,\mathrm{m/s^2}. Szybkości na końcach tego samego przedziału wynoszą 26 m/s i 30 m/s. Ich średnia także wynosi 28 m/s, więc droga znowu jest równa 28 m. Oba ruchy są jednostajnie przyspieszone, lecz przyspieszenia są inne.

3. Wynik przy dodatkowym założeniu startu ze spoczynku

Jeżeli zamierzeniem zadania był start ze spoczynku, trzeba to założenie powiedzieć wprost. Dopiero po przyjęciu v_0=0 wolno pominąć składnik v_0t:

a=\frac{2s_4}{(4\,\mathrm{s})^2-(3\,\mathrm{s})^2}=\frac{56\,\mathrm{m}}{7\,\mathrm{s^2}}=8\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}.

Odpowiedź: w podanym brzmieniu zadanie nie wyznacza przyspieszenia jednoznacznie. Wynik 8 m/s² jest poprawny pod dodatkowym warunkiem, że ciało ruszyło ze spoczynku.

Jak rozpoznać ten problem w innym zadaniu?

Droga w jednej, wskazanej sekundzie zależy zarówno od tego, jak szybko ciało poruszało się wcześniej, jak i od tempa dalszego rozpędzania. Na wykresie szybkości pole trapezu od 3 s do 4 s może pozostać takie samo, choć jego boki i nachylenie prostej się zmienią. Stałe pole nie oznacza stałego przyspieszenia wśród różnych możliwych ruchów.

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.