v2.0.9817.33678
Fizyka dla każdego
Cewka w obwodzie RL: przełączanie, energia i pomiary · 1 min czytania

Większy opór: krótsza stała czasowa, późniejszy próg

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Dwie próby mają U = 12 V, L = 0,20 H, r = 5,0 Ω i I(0) = 0. W próbie A opornik R₁ ma 15 Ω, w B — 35 Ω. Która próba wcześniej osiągnie prąd 0,20 A? Oblicz oba czasy. Następnie zastąp R₁ oporem 55 Ω: czy ten sam próg będzie osiągnięty po skończonym czasie?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Najpierw oblicz osobne wartości I∞. Dopiero potem odwróć wykładniczą zależność dla tego samego progu 0,20 A.

Rozwiązanie

Dwie różne wartości końcowe

Dla A mamy RΣ = 20 Ω, I∞A = 0,60 A i τA = 10 ms. Dla B jest 40 Ω, 0,30 A i 5 ms. Próg stanowi więc 1/3 prądu ustalonego w A, lecz aż 2/3 prądu ustalonego w B.

t_A=-10\ \mathrm{ms}\ln(1-1/3)=10\ln(3/2)\ \mathrm{ms}\approx4{,}055\ \mathrm{ms},

t_B=-5\ \mathrm{ms}\ln(1-2/3)=5\ln3\ \mathrm{ms}\approx5{,}493\ \mathrm{ms}.

Próba A osiąga 0,20 A wcześniej o około 1,438 ms. B szybciej osiąga zadany procent swojego niższego prądu ustalonego; to inne kryterium. Oba początkowe nachylenia wynoszą U/L = 60 A/s, a silniejsze hamowanie wzrostu przez większy opór narasta wraz z I.

Próg równy wartości granicznej

Przy R₁ = 55 Ω suma wynosi 60 Ω, zatem I∞ = 0,20 A. W każdym skończonym czasie czynnik 1 − e−t/τ jest mniejszy od jedności: próg nie zostanie osiągnięty dokładnie. Do 99% progu, czyli 0,198 A, potrzeba około (0,20/60)·ln100 s = 15,351 ms. Wskazanie miernika zaokrąglone do 0,20 A nie jest dowodem matematycznego osiągnięcia asymptoty.

Dwa wykresy prądu dla U równego 12 V, L równego 0,20 H i oporu uzwojenia 5 Ω. Opory zewnętrzne 15 i 35 Ω dają różne wartości końcowe. Pozioma linia 0,20 A przecina obie krzywe.
Porównujemy ten sam bezwzględny próg prądu, nie ten sam procent wartości końcowej. Krzywe wynikają z danych zadania; punkty przecięcia należy obliczyć. Powiększ rysunek.

Powiązana teoria

Cewka rzeczywista w RL: napięcie uzwojenia i napięcie indukcji

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.