v2.0.9802.37465
Fizyka dla każdego
Akustyka pomiarowa: czasy nadejścia i Doppler odbiciowy · 1 min czytania

Doppler z nagrania — 21 maksimów i szybkość źródła

Opublikowano: 02.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Nieruchomy mikrofon rejestruje źródło jadące prosto w jego stronę. Powietrze spoczywa, c = 340 m/s, a generator utrzymuje fₛ = 900 Hz. W wybranym fragmencie nagrania zaznaczono dokładnie 21 kolejnych maksimów: pierwsze w 30,0 ms, ostatnie w 50,0 ms. Żadnego maksimum nie pominięto.

Wyznacz częstotliwość odbioru, szybkość źródła i długość fali przed nim. Oceń odpowiedź osoby, która policzyła 21/0,020 = 1050 Hz. Czy z podanych czasów można wyznaczyć początkową odległość?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Policz odstępy między zaznaczonymi maksimami. Potem rozwiąż fₒ(c − vₛ) = fₛc względem vₛ. Początek wybranego fragmentu nagrania nie musi być początkiem emisji.

Rozwiązanie

Odczytaj okres

Różnica skrajnych czasów wynosi 50,0 − 30,0 = 20,0 ms = 0,0200 s. Dwadzieścia jeden kolejnych maksimów obejmuje dwadzieścia pełnych okresów:

T_o=\frac{0{,}0200\ \mathrm s}{20}=0{,}00100\ \mathrm s,\qquad f_o=\frac{1}{T_o}=1000\ \mathrm{Hz}.

Dwadzieścia jeden kolejnych maksimów od 30 do 50 ms. Dzieli je dwadzieścia równych odstępów po 1 ms.
Maksimum jest zdarzeniem. Okres jest odstępem między dwoma sąsiednimi zdarzeniami; liczby tych obiektów różnią się o jeden. Powiększ rysunek.

Wyznacz szybkość źródła

Mikrofon spoczywa, zatem vₒ = 0. Mnożymy równanie Dopplera przez dodatni mianownik i zbieramy wyrazy:

f_o(c-v_s)=f_sc,\qquad f_ov_s=c(f_o-f_s),\qquad v_s=c\left(1-\frac{f_s}{f_o}\right).

v_s=340\ \mathrm{m/s}\left(1-\frac{900\ \mathrm{Hz}}{1000\ \mathrm{Hz}}\right)=34{,}0\ \mathrm{m/s}.

Dodatni wynik oznacza ruch ku mikrofonowi. Długość fali to λ₊ = (340 − 34)/900 m = 0,340 m. Niezależna kontrola przy nieruchomym mikrofonie daje λ₊ = c/fₒ = 340/1000 m = 0,340 m.

Dlaczego 1050 Hz jest błędem?

Iloraz 21/0,020 przypisuje każdemu maksimum własny pełny okres, chociaż ostatni odstęp zakończył się właśnie na ostatnim maksimum. Dałby pozorną szybkość 48,57 m/s, więc drobny błąd zliczania mocno zmieniłby wyznaczoną prędkość. Nie naprawiamy tego przez zaokrąglenie wyniku.

Nie można wyznaczyć początkowej odległości z samego faktu, że zaznaczony fragment zaczyna się w 30,0 ms. Nie powiedziano, że jest to pierwszy front po rozpoczęciu emisji ani że zegary uruchomiono przy emisji. Znany jest odstęp czasu potrzebny do pomiaru częstotliwości, ale brakuje opóźnienia początku sygnału.

Niepewność czasu i błąd zliczania to różne sprawy

Przy podanym liczeniu N−1=20. Pominięte maksimum albo doliczenie dodatkowego okresu wymagałoby korekty liczności, a nie zmiany liczby cyfr wyniku 1000 Hz. Dla oceny niepewności odczytu trzeba byłoby podać jakość zaznaczenia obu końców. Znacznik 30,0 ms określa położenie wybranego fragmentu na nagraniu, ale bez synchronizacji z początkiem emisji nie mierzy czasu przelotu.

Powiązana teoria

Pomiar Dopplera: chwile nadejścia, okres i nieznane prędkości

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.