Doppler z nagrania — 21 maksimów i szybkość źródła
Nieruchomy mikrofon rejestruje źródło jadące prosto w jego stronę. Powietrze spoczywa, c = 340 m/s, a generator utrzymuje fₛ = 900 Hz. W wybranym fragmencie nagrania zaznaczono dokładnie 21 kolejnych maksimów: pierwsze w 30,0 ms, ostatnie w 50,0 ms. Żadnego maksimum nie pominięto.
Wyznacz częstotliwość odbioru, szybkość źródła i długość fali przed nim. Oceń odpowiedź osoby, która policzyła 21/0,020 = 1050 Hz. Czy z podanych czasów można wyznaczyć początkową odległość?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Policz odstępy między zaznaczonymi maksimami. Potem rozwiąż fₒ(c − vₛ) = fₛc względem vₛ. Początek wybranego fragmentu nagrania nie musi być początkiem emisji.
Rozwiązanie
Odczytaj okres
Różnica skrajnych czasów wynosi 50,0 − 30,0 = 20,0 ms = 0,0200 s. Dwadzieścia jeden kolejnych maksimów obejmuje dwadzieścia pełnych okresów:
T_o=\frac{0{,}0200\ \mathrm s}{20}=0{,}00100\ \mathrm s,\qquad f_o=\frac{1}{T_o}=1000\ \mathrm{Hz}.
Wyznacz szybkość źródła
Mikrofon spoczywa, zatem vₒ = 0. Mnożymy równanie Dopplera przez dodatni mianownik i zbieramy wyrazy:
f_o(c-v_s)=f_sc,\qquad f_ov_s=c(f_o-f_s),\qquad v_s=c\left(1-\frac{f_s}{f_o}\right).
v_s=340\ \mathrm{m/s}\left(1-\frac{900\ \mathrm{Hz}}{1000\ \mathrm{Hz}}\right)=34{,}0\ \mathrm{m/s}.
Dodatni wynik oznacza ruch ku mikrofonowi. Długość fali to λ₊ = (340 − 34)/900 m = 0,340 m. Niezależna kontrola przy nieruchomym mikrofonie daje λ₊ = c/fₒ = 340/1000 m = 0,340 m.
Dlaczego 1050 Hz jest błędem?
Iloraz 21/0,020 przypisuje każdemu maksimum własny pełny okres, chociaż ostatni odstęp zakończył się właśnie na ostatnim maksimum. Dałby pozorną szybkość 48,57 m/s, więc drobny błąd zliczania mocno zmieniłby wyznaczoną prędkość. Nie naprawiamy tego przez zaokrąglenie wyniku.
Nie można wyznaczyć początkowej odległości z samego faktu, że zaznaczony fragment zaczyna się w 30,0 ms. Nie powiedziano, że jest to pierwszy front po rozpoczęciu emisji ani że zegary uruchomiono przy emisji. Znany jest odstęp czasu potrzebny do pomiaru częstotliwości, ale brakuje opóźnienia początku sygnału.
Niepewność czasu i błąd zliczania to różne sprawy
Przy podanym liczeniu N−1=20. Pominięte maksimum albo doliczenie dodatkowego okresu wymagałoby korekty liczności, a nie zmiany liczby cyfr wyniku 1000 Hz. Dla oceny niepewności odczytu trzeba byłoby podać jakość zaznaczenia obu końców. Znacznik 30,0 ms określa położenie wybranego fragmentu na nagraniu, ale bez synchronizacji z początkiem emisji nie mierzy czasu przelotu.
Powiązana teoria
Pomiar Dopplera: chwile nadejścia, okres i nieznane prędkości
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto