v2.0.9818.20647
Fizyka dla każdego
Zasady Dynamiki Newtona · 2 min czytania

Dynamika - Zasady Dynamiki Newtona - zadanie 1

Opublikowano: 24.08.2011 · Ostatnio zmieniany: 03.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 4

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(5 głosów) . Średnia ocena: 2.40 z 5.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

W układzie (jak na rysunku) masa m1=3kg, m2=2kg, m3=4kg. Masy bloczków i tarcie pomijamy. Oblicz przyspieszenie układu i siły napięcia sznurka.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Trzy ciała, dwa naprężenia i wspólne przyspieszenie

Na rysunku ciało m_1=3\,\mathrm{kg} wisi za krawędzią stołu, a m_2=2\,\mathrm{kg} i m_3=4\,\mathrm{kg} poruszają się po poziomej powierzchni. Pomijamy tarcie i masę bloczka. W szkolnym modelu przyjmujemy także nieważkie, nierozciągliwe, napięte sznurki oraz bloczek obracający się bez oporów. Dzięki temu wszystkie ciała mają tę samą wartość przyspieszenia. Do obliczeń przyjmiemy, jak w pierwotnym rozwiązaniu, g=10\,\mathrm{m/s^2}.

Trzy ciała jak w oryginalnym układzie z bloczkiem oraz trzy oddzielne diagramy sił.
Każde ciało ma własny bilans sił. Napięcia dwóch różnych sznurków nie muszą być równe.

1. Oddzielmy ciała i ustalmy zwroty

Wybieramy dodatni zwrot w dół dla m_1, a w prawo dla m_2 i m_3. Nie są to trzy identycznie skierowane wektory: wspólna jest wartość przyspieszenia, a zwroty wynikają z przebiegu sznurków.

Przez T_1 oznaczymy siłę napięcia sznurka między m_1 i m_2, a przez T_2 — między m_2 i m_3. To dwa różne sznurki, więc nie wolno z góry przyjąć T_1=T_2. Wzdłuż jednego idealnego sznurka wartość napięcia jest jednakowa, także po obu stronach idealnego bloczka.

2. Zastosujmy drugą zasadę dynamiki osobno do każdego ciała

Na wiszące m_1 działają wzdłuż ruchu siła ciężkości w dół i siła napięcia w górę:

m_1a=m_1g-T_1.

Na środkowe m_2 sznurek od strony bloczka działa w prawo, a sznurek połączony z m_3 w lewo:

m_2a=T_1-T_2.

Na skrajne m_3 działa poziomo tylko siła napięcia drugiego sznurka:

m_3a=T_2.

Na ciałach leżących na stole siła ciężkości i pionowa siła podparcia równoważą się. Nie dopisujemy ich do równań składowej poziomej. Na jednym ciele nie umieszczamy też „siły reakcji” działającej na inne ciało: pary z trzeciej zasady Newtona należą do różnych ciał.

3. Dodajmy równania

Dodajemy skalarne równania w wybranych kierunkach, korzystając ze wspólnej wartości przyspieszenia. Nie dodajemy tu wprost różnie skierowanych wektorów przyspieszeń. W sumie składniki z napięciami znikają. Wewnętrzne oddziaływania przenoszą siłę między ciałami, lecz nie zwiększają przyspieszania całego układu:

(m_1+m_2+m_3)a=m_1g,\qquad a=\frac{m_1g}{m_1+m_2+m_3}=\frac{3\cdot10}{3+2+4}\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}=\frac{10}{3}\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}.

4. Wróćmy do równań pojedynczych ciał

Najłatwiej zacząć od m_3:

T_2=m_3a=4\,\mathrm{kg}\cdot\frac{10}{3}\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}=\frac{40}{3}\,\mathrm{N}\approx13{,}33\,\mathrm{N}.

Następnie wykorzystujemy równanie ciała wiszącego:

T_1=m_1(g-a)=3\,\mathrm{kg}\left(10-\frac{10}{3}\right)\mathrm{\frac{m}{s^2}}=20\,\mathrm{N}.

Odpowiedź: a=10/3\,\mathrm{m/s^2}, T_1=20\,\mathrm{N}, T_2=40/3\,\mathrm{N}. Ciało wiszące przyspiesza w dół, pozostałe w prawo.

Sprawdźmy środkowe ciało i sens fizyczny

T_1-T_2=20\,\mathrm{N}-\frac{40}{3}\,\mathrm{N}=\frac{20}{3}\,\mathrm{N}=m_2a.

Napięcie T_1 musi być większe od T_2, bo oprócz pociągania m_3 rozpędza także m_2. Jest jednocześnie mniejsze od m_1g=30\,\mathrm{N}, dlatego wiszące ciało może przyspieszać w dół. Otrzymane 0<a<g również ma sens: samo m_1 spadałoby szybciej, ale tutaj rozpędza dodatkowe 6 kg na stole.

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Komentarze (4)

Oceny pozytywne: 0. Oceny negatywne: 0. Wynik: 0.
#4 mgr inż. Vojtech Mańkowski
@Zyga & Tobi: Dzieki za spostrzegawczość. Rzeczywiście, pojawił się błąd opisowy. Jednak nie ujmuje to na poprawności na rozwiązaniu. W każdym razie, tekst poprawię za chwilę. Akurat w przypadku tego zadania, jakiekolwiek by masy nie były (oczywiście dodatnie), to relacje poszczególnych mas nie są potrzebne. Zakłada się tutaj, iż bloczki przesuwają się po idealnie śliskiej powierzchni, brak tarcia, więc jakakolwiek masa na m1, by prowadziła do przesuwania się ich. Jeśli natomiast, rozważane by było tarcie statyczne, to faktycznie masy mają znaczenie, gdyż może się zdarzyć, że m1 by było zbyt małe, aby w ogóle wprawić w ruch cały układ. W każdym razie, jeszcze raz dzięki za czujność.
Cytuj Odpowiedz Zgłoś moderatorowi
Oceny pozytywne: 0. Oceny negatywne: 0. Wynik: 0.
#3 mgr inż. Vojtech Mańkowski
@Adach: W sekcji elitarnej znajduja się zagadnienia wymagające znajomości matematyki na poziomie szkoły średniej i wyższym. Jednak bardzo zachęcamy do zapoznania się z artykułami, pomimo wyższego stopnia trudności.
Cytuj Odpowiedz Zgłoś moderatorowi
Oceny pozytywne: 1. Oceny negatywne: 0. Wynik: 1.
#2 Adach
Mam o was pytanie czy z sekcjią elitarną chodzi o to że tu sa zadania dla tych co umieją więcej niż podstawy (czyli lvl expert) ????
Cytuj Odpowiedz Zgłoś moderatorowi
Oceny pozytywne: 2. Oceny negatywne: 0. Wynik: 2.
#1 Tobi
W treści jest napisane że "masa m1=3kg, m2=2kg, m3=4kg." a później "m1 ma większą masę niż m3" Ktoś tu chyba dał ciała ...
Cytuj Odpowiedz Zgłoś moderatorowi

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.