Dynamika - Zasady Dynamiki Newtona - zadanie 1
W układzie (jak na rysunku) masa m1=3kg, m2=2kg, m3=4kg. Masy bloczków i tarcie pomijamy. Oblicz przyspieszenie układu i siły napięcia sznurka.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Trzy ciała, dwa naprężenia i wspólne przyspieszenie
Na rysunku ciało m_1=3\,\mathrm{kg} wisi za krawędzią stołu, a m_2=2\,\mathrm{kg} i m_3=4\,\mathrm{kg} poruszają się po poziomej powierzchni. Pomijamy tarcie i masę bloczka. W szkolnym modelu przyjmujemy także nieważkie, nierozciągliwe, napięte sznurki oraz bloczek obracający się bez oporów. Dzięki temu wszystkie ciała mają tę samą wartość przyspieszenia. Do obliczeń przyjmiemy, jak w pierwotnym rozwiązaniu, g=10\,\mathrm{m/s^2}.
1. Oddzielmy ciała i ustalmy zwroty
Wybieramy dodatni zwrot w dół dla m_1, a w prawo dla m_2 i m_3. Nie są to trzy identycznie skierowane wektory: wspólna jest wartość przyspieszenia, a zwroty wynikają z przebiegu sznurków.
Przez T_1 oznaczymy siłę napięcia sznurka między m_1 i m_2, a przez T_2 — między m_2 i m_3. To dwa różne sznurki, więc nie wolno z góry przyjąć T_1=T_2. Wzdłuż jednego idealnego sznurka wartość napięcia jest jednakowa, także po obu stronach idealnego bloczka.
2. Zastosujmy drugą zasadę dynamiki osobno do każdego ciała
Na wiszące m_1 działają wzdłuż ruchu siła ciężkości w dół i siła napięcia w górę:
m_1a=m_1g-T_1.
Na środkowe m_2 sznurek od strony bloczka działa w prawo, a sznurek połączony z m_3 w lewo:
m_2a=T_1-T_2.
Na skrajne m_3 działa poziomo tylko siła napięcia drugiego sznurka:
m_3a=T_2.
Na ciałach leżących na stole siła ciężkości i pionowa siła podparcia równoważą się. Nie dopisujemy ich do równań składowej poziomej. Na jednym ciele nie umieszczamy też „siły reakcji” działającej na inne ciało: pary z trzeciej zasady Newtona należą do różnych ciał.
3. Dodajmy równania
Dodajemy skalarne równania w wybranych kierunkach, korzystając ze wspólnej wartości przyspieszenia. Nie dodajemy tu wprost różnie skierowanych wektorów przyspieszeń. W sumie składniki z napięciami znikają. Wewnętrzne oddziaływania przenoszą siłę między ciałami, lecz nie zwiększają przyspieszania całego układu:
(m_1+m_2+m_3)a=m_1g,\qquad a=\frac{m_1g}{m_1+m_2+m_3}=\frac{3\cdot10}{3+2+4}\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}=\frac{10}{3}\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}.
4. Wróćmy do równań pojedynczych ciał
Najłatwiej zacząć od m_3:
T_2=m_3a=4\,\mathrm{kg}\cdot\frac{10}{3}\,\mathrm{\frac{m}{s^2}}=\frac{40}{3}\,\mathrm{N}\approx13{,}33\,\mathrm{N}.
Następnie wykorzystujemy równanie ciała wiszącego:
T_1=m_1(g-a)=3\,\mathrm{kg}\left(10-\frac{10}{3}\right)\mathrm{\frac{m}{s^2}}=20\,\mathrm{N}.
Odpowiedź: a=10/3\,\mathrm{m/s^2}, T_1=20\,\mathrm{N}, T_2=40/3\,\mathrm{N}. Ciało wiszące przyspiesza w dół, pozostałe w prawo.
Sprawdźmy środkowe ciało i sens fizyczny
T_1-T_2=20\,\mathrm{N}-\frac{40}{3}\,\mathrm{N}=\frac{20}{3}\,\mathrm{N}=m_2a.
Napięcie T_1 musi być większe od T_2, bo oprócz pociągania m_3 rozpędza także m_2. Jest jednocześnie mniejsze od m_1g=30\,\mathrm{N}, dlatego wiszące ciało może przyspieszać w dół. Otrzymane 0<a<g również ma sens: samo m_1 spadałoby szybciej, ale tutaj rozpędza dodatkowe 6 kg na stole.
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (4)
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto