v2.0.9817.33678
Fizyka dla każdego
Zderzenia na płaszczyźnie: pęd, impuls kontaktu i sprawdzanie modelu · 2 min czytania

Pęd i energia się zgadzają, lecz kontakt jest niewłaściwy

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Dwa gładkie krążki po 1 kg mają v₁ = (4; 0) m/s i v₂ = (0; 0) m/s. Ich środki w chwili zetknięcia leżą na osi x, zatem normalna od 1 do 2 wynosi n = (1; 0). Nie ma impulsu zewnętrznego. Zaproponowano prędkości po zakończonym kontakcie: u₁ = (2; 2) m/s i u₂ = (2; −2) m/s.

a) Sprawdź całkowity pęd i energię. b) Sprawdź impulsy każdego krążka i wyjaśnij, czy dane opisują podany gładki kontakt. c) W osobnej sytuacji normalna wynosi n′ = (1/√2; −1/√2). Czy te same prędkości byłyby wtedy zgodne z modelem, i jakie byłoby e?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Całkowity pęd może być zachowany także przy dwóch przeciwnych impulsach stycznych. Porównaj kierunek zmiany pędu z podaną normalną.

Rozwiązanie

Dwa podstawowe bilanse przechodzą kontrolę

Pęd początkowy to (4; 0) kg·m/s, końcowy (2; 2) + (2; −2) = (4; 0) kg·m/s. Energia początkowa wynosi 4²/2 = 8 J, końcowa (2² + 2²)/2 + (2² + (−2)²)/2 = 8 J.

Brak impulsu stycznego jest dodatkowym warunkiem

Zmiana pędu pierwszego krążka to (−2; 2) N·s, drugiego (2; −2) N·s. Przy n = (1; 0) styczna jest pionowa. Obie zmiany mają niezerowe składowe styczne, odpowiednio +2 i −2 N·s. Ich suma znika, lecz gładki kontakt nie może dostarczyć żadnej z nich.

Środki krążków leżą na poziomej prostej, zatem dopuszczalny impuls gładkiego kontaktu na drugi krążek jest poziomy w prawo. Z proponowanych danych wynika natomiast impuls 2 i minus 2 niutonosekundy, skierowany ukośnie.
Rysunek odnosi się do drugiego zadania diagnostycznego. Kierunek wynikający z danych przeczy podanej geometrii gładkiego kontaktu; sama zgodność pędu i energii tego nie wykrywa. Powiększ rysunek.

Same składowe normalne dałyby formalnie e = −(2 − 2)/4 = 0. Dla takiego e i tej geometrii poprawny gładki model przewiduje jednak u₁ = u₂ = (2; 0) m/s oraz spadek energii z 8 do 4 J. Odtworzenie e z jednego równania nie naprawia błędnych składowych stycznych.

Inna geometria może opisywać te same prędkości

W osobnej sytuacji n′ jest równoległa do impulsu na drugi krążek. J = √(2² + (−2)²) = 2√2 N·s, a początkowe normalne zbliżanie to (4; 0)·n′ = 2√2 m/s > 0. Końcowa względna prędkość ma składowe (0; 4) m/s, więc jej rzut na n′ wynosi −2√2 m/s. Otrzymujemy e = 1.

Styczna do n′ może mieć postać t′ = (1/√2; 1/√2). Impuls (2; −2) ma z nią zerowy iloczyn skalarny. Wszystkie warunki są teraz zgodne, a energia pozostaje zachowana.

Odpowiedź: przy poziomej normalnej wynik jest niezgodny z gładkim kontaktem mimo zachowania pędu i energii. Przy podanej n′ opisuje kontakt sprężysty z e = 1. Nie zmieniamy zmierzonej normalnej w pierwszej sytuacji; porównujemy dwie różne geometrie.

Powiązana teoria

Czy wynik opisuje to zderzenie? Rekonstrukcja i sprawdzanie kontaktu

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.