Obrócona normalna i prostopadłe prędkości po zderzeniu
Dwa jednakowe gładkie krążki po 1 kg zderzają się sprężyście, bez zewnętrznego impulsu. Początkowo v₁ = (5; 0) m/s, v₂ = (0; 0) m/s. W chwili zetknięcia jednostkowa normalna od środka 1 do środka 2 ma składowe n = (3/5; 4/5).
a) Wyznacz obie prędkości końcowe i ich szybkości. b) Sprawdź, czy wektory końcowe są prostopadłe. c) Wyjaśnij, dlaczego taki kąt nie jest uniwersalną regułą wszystkich zderzeń.
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
W tym zadaniu
Wskazówka
Oblicz iloczyn skalarny początkowej prędkości względnej z normalną. Dla sprężystego kontaktu e = 1. Prostopadłość sprawdzisz iloczynem skalarnym dwóch wyników.
Rozwiązanie
Rzut na normalną, a nie cała szybkość
Wektor n ma długość √(9/25 + 16/25) = 1. Normalne zbliżanie to gₙ = (5; 0)·(3/5; 4/5) = 3 m/s. Dla równych mas μ = 1/2 kg, więc J = 2·(1/2)·3 = 3 N·s.
Impuls wektorowy na drugi krążek to Jn = (9/5; 12/5) N·s. Ponieważ obie masy wynoszą 1 kg:
\mathbf u_1=(5;0)-(9/5;12/5)=(16/5;-12/5)\,\mathrm{m/s},
\mathbf u_2=(9/5;12/5)\,\mathrm{m/s}.
Długości i kąt
Szybkości wynoszą √(256 + 144)/5 = 4 m/s oraz √(81 + 144)/5 = 3 m/s. Iloczyn skalarny prędkości to (16·9 − 12·12)/25 = 0 m²/s². Oba wektory są niezerowe, zatem kąt między nimi rzeczywiście wynosi 90°.
Skąd bierze się szczególny wynik?
Przy równych masach i drugim krążku początkowo nieruchomym pęd daje v₁ = u₁ + u₂. Po podniesieniu do kwadratu długości pojawia się człon 2u₁·u₂. Sprężystość daje zarazem |v₁|² = |u₁|² + |u₂|². Porównanie wymusza zerowy iloczyn skalarny.
W tym przykładzie sprawdzenie energii daje 12,5 J przed oraz (4² + 3²)/2 = 12,5 J po kontakcie. Przy nierównych masach, niezerowej prędkości drugiego krążka lub e innym niż 1 powyższe odejmowanie równań już nie działa w tej postaci. Przy centralnym sprężystym trafieniu równych mas pierwszy krążek staje; kąt z wektorem zerowym nie jest określony.
Odpowiedź: u₁ = (3,2; −2,4) m/s i u₂ = (1,8; 2,4) m/s; szybkości 4 i 3 m/s, kąt 90°.
Powiązana teoria
Ukośny kontakt gładkich krążków: normalna, styczna i restytucja
Dalsza lektura
Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »
← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto