Moc trójfazowa i przewód neutralny: kiedy dodawać waty, a kiedy wskazy?
Na liczniku energii widzimy kilowatogodziny, na tabliczce urządzenia moc, a w obwodzie prądy zależą jeszcze od przesunięcia fazy. Połączymy te odczyty i sprawdzimy, dlaczego neutralny może przenosić 5 A, nawet gdy dwie fazy mają prądy po 5 A, a trzecia 10 A.
W tym materiale
Na liczniku energii widzimy kilowatogodziny, na tabliczce urządzenia moc, a w obwodzie prądy zależą jeszcze od przesunięcia fazy. Połączymy te odczyty i sprawdzimy, dlaczego neutralny może przenosić 5 A, nawet gdy dwie fazy mają prądy po 5 A, a trzecia 10 A.
Potrzebne wiadomości: Moc czynna i bierna prądu przemiennego, współczynnik mocy cos φ, prawo Kirchhoffa i wskazy.
Rozdziel trzy rodzaje mocy
Dla sinusoidalnej symetrycznej instalacji z liniowymi odbiornikami moc pozorna S wiąże skuteczne wartości UL i IL. Moc czynna P wyznacza średnie przekazywanie energii, a moc bierna Q opisuje odwracalną wymianę energii z polem elektrycznym lub magnetycznym w cyklu. Nie są to trzy różne odczyty tej samej wielkości: ich jednostki oznaczamy odpowiednio VA, W i var.
S=\sqrt3U_LI_L,\qquad P=S\cos\varphi,\qquad Q=S\sin\varphi.
Dlaczego we wzorze liniowym jest √3?
Moc jednej gałęzi to UfIfcosφ. Trzy identyczne gałęzie dają 3 UfIfcosφ. W gwieździe podstawiamy Uf=UL/√3 i If=IL; w trójkącie Uf=UL i If=IL/√3. Oba rachunki dają P=√3 ULILcosφ — ale tylko przy symetrii. To nie jest wzór na jedną gałąź.
Energia nie jest mocą
Gdy P jest stała, energia w czasie t wynosi E=P·t. Dla P w kilowatach i t w godzinach otrzymujemy kWh, a nie kW/h. Moc czynna 3,2 kW utrzymywana przez dwie godziny oznacza 6,4 kWh. Sama moc pozorna 4 kVA nie jest odczytem zużytej energii czynnej.
Niesymetryczne obciążenie — neutralny
W gwieździe z przewodem neutralnym prąd w N jest przeciwny do sumy chwilowych prądów fazowych. Jeżeli fazy mają sinusoidalny prąd o tym samym kącie względem swoich napięć, dla prądów skutecznych możemy dodawać wskazy I₁=I₁∠0°, I₂=I₂∠−120°, I₃=I₃∠+120°. Trzy równe wskazy sumują się do zera. Gdy pierwszy ma 10 A, a pozostałe po 5 A, dwa mniejsze sumują się do wskazu −5 A, więc neutralny ma 5 A. Zwykłe dodanie 10+5+5=20 A jest błędne. Przy nieliniowych odbiornikach, zwłaszcza z harmonicznymi, ten model z jedną częstotliwością nie wystarcza.
Kontrola obliczeń i granic
Zawsze sprawdź zakres współczynnika mocy: |cosφ|≤1. Dla obciążenia odbierającego moc P>0, wymagana moc pozorna spełnia S≥P. Jeżeli w zadaniu otrzymasz P większą od S, pomylono jednostki, fazę albo dane. Relacje liczbowe w tych lekcjach nie zastępują zasad bezpieczeństwa sieci 400/230 V: żadnego pomiaru lub przełączania na żywej instalacji.
Zadania do tego tematu
- Moc i energia symetrycznego odbiornika
- Poprawa współczynnika mocy w modelu idealnym
- Prąd neutralny: porównaj dwa rozkłady obciążenia
Komentarze (0)
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.
RSS komentarzy · Powiadomienia e-mail
Dodaj komentarz
Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto