v2.0.9818.1161
Fizyka dla każdego
Moc prądu przemiennego, bilanse i kompensacja · 1 min czytania

Trzy wskazania mierników: czego nie wiadomo o silniku?

Opublikowano: 17.11.2026
Wyślij link e-mailem Własna poczta Komentarze: 0

Oceń ten artykuł: od 1 do 5 gwiazdek
(0 głosów) . Jeszcze nie oddano głosów.

Kliknij gwiazdkę, aby od razu oddać ocenę. Klawiaturą wybierz gwiazdkę klawiszem Tab i naciśnij Enter lub spację. Jeden głos na materiał z danej przeglądarki.

Przy sinusoidalnym napięciu i prądzie zmierzono na zaciskach silnika U = 230 V, I = 10,0 A oraz P = 1840 W. Moc mechaniczna na wale wynosi 1656 W. Oblicz S, λ, η i |Q|. Czy z tych danych wynika znak Q? Podaj dwie zgodne wartości kąta φ i wskaż dodatkowy pomiar, który pozwoli je rozróżnić. Nie zakładaj charakteru impedancji tylko na podstawie słowa „silnik”.

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Wskazówka

Współczynnik mocy odnosi P do UI, a sprawność — moc wału do P. Watomierz nie mierzy znaku sin φ.

Rozwiązanie

Dwa różne ilorazy

Moc pozorna wynosi S = 230 · 10,0 = 2300 VA. Stąd:

\lambda=\frac{1840}{2300}=0{,}800,\qquad \eta=\frac{1656}{1840}=0{,}900.

Silnik zamienia 90% pobieranej mocy czynnej w moc na wale. Pozostałe 184 W obejmuje jego straty. Współczynnik mocy 0,80 nie oznacza więc sprawności 80%. Różnica S − P nie jest ani mocą bierną, ani stratą mocy silnika.

Wartość mocy biernej bez jej znaku

|Q|=\sqrt{2300^2-1840^2}=1380\ \mathrm{var}.

Przy P > 0 mamy φ = +arccos 0,8 ≈ +36,87° albo φ ≈ −36,87°. Pierwszy przypadek daje Q = +1380 var i prąd opóźniony; drugi Q = −1380 var i prąd wyprzedzający. W obu przypadkach U, I, P i λ są takie same. Podane wartości nie rozstrzygają, czy np. do zacisków dołączono dodatkową gałąź kompensującą.

Można porównać zsynchronizowane przebiegi u(t) i i(t), zachowując kierunek pomiaru prądu, albo użyć analizatora podającego znak Q. Zwykły odczyt wartości skutecznych i mocy czynnej nie dostarcza tej brakującej informacji.

Powiązana teoria

Moc czynna, bierna i pozorna: co pokazuje przebieg mocy?

Dalsza lektura

Materiał referencyjny

Najpierw spróbuj samodzielnie. Zapisz dane, wybierz prawa fizyczne i sprawdź jednostki. Przejdź do zadań ze sprawdzaniem odpowiedzi »

Ostatnie materiały autora

Wszystkie materiały autora »

Komentarze (0)

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy. Rozpocznij rozmowę o tym materiale.

Dodaj komentarz

Możesz komentować jako gość lub zalogować się, aby użyć danych konta. Utwórz konto

Emotikony

Zaznacz tekst i wybierz formatowanie lub użyj Ctrl/Cmd+B, I, U w polu komentarza. Znaczniki HTML nie są wykonywane.

Wybór wszystkich komentarzy obejmuje odpowiedzi. Powiadomienia wymagają potwierdzenia adresu; zrezygnujesz z nich przez link w wiadomości.

← Wróć do działu: Zadania Do góry ↑
Nie znalazłeś szukanego materiału? Napisz do nas — pomóż nam rozwijać Fizykę dla każdego.